
School Home (โรงเรียนกลับบ้าน)
สำหรับผม คนที่เรียนต่อในสาขาวิชาการศึกษานอกระบบโรงเรียน ก็จะมีภาพฝันที่อยากเห็นโรงเรียนในระบบ(โดยเฉพาะมัธยมศึกษา) มีความยืดหยุ่นในการจัดการเรียนการสอน คล้าย ๆ กับที่ศูนย์การศึกษานอกระบบโรงเรียนทำ นั่นคือ
"นักเรียนสามารถกำหนดการเรียนของตัวเองได้มากขึ้น ตามวิถีชีวิตของตนเอง"
ทีนี้ภาพนั้นมันไม่เคยเป็นจริงเลย จนสัปดาห์ที่ผ่านมา ผมได้คุยกับครู 2 ท่านย่านฝั่งธน ซึ่งเป็นฝ่ายปกครอง เค้าเล่าให้ฟังว่า ที่โรงเรียนมีนักเรียนอยู่ไม่กี่คน ที่มาโรงเรียนแล้วชอบก่อกวนเพื่อน ห้องเรียนก็จัดการเรียนได้ยาก บางคนมาเรียนก็จริง แต่เวลาในการเรียนก็ไม่ได้มีคุณภาพเลย เหมือนมาไปอย่างนั้นเอง
สุดท้ายฝ่ายบริหารก็เรียกครูปกครองเข้าไปคุยว่าจะแก้ปัญหานี้ยังไง
เค้าแก้แบบนี้ครับ
ให้นักเรียนมาโรงเรียนแค่สัปดาห์ละ 1 วัน เพื่อรับ-ส่ง การบ้านและชิ้นงาน วันไหนมีกิจกรรมก็ให้มาทำได้ แต่สัญญาว่าจะไม่ก่อเรื่อง ส่วนเรื่องเวลาเรียนก็ใช้วิธีการที่ให้ผู้ปกครองเป็นคนดูแล
ผมแบบ เฮ้ย!!! มันทำได้เว้ย มันมีคนทำแล้วด้วย เค้า “กล้า” ที่จะแก้ปัญหาบนสมมติฐานใหม่ ๆ ผลคือ เด็กใส่ใจกับการทำแบบนี้ เพราะตรงกับ “วิธีการเรียนรู้” ของเค้า เค้าสามารถบริหารจัดการเวลาได้ อาจจะไปทำงาน แล้วก็เรียนในเวลาที่เค้าจัดเอง มันยืดหยุ่น มันทำได้ แล้วเด็กก็ไม่ได้หลุดจากการศึกษาด้วย อันนี้ต้องชัดเจนนะครับ
“เด็กแค่ดูเหมือนว่าหลุดจากโรงเรียนแต่ไม่ได้หลุดจากระบบการศึกษาเลย โรงเรียนเริ่มมีการปรับตัวเข้าหาเด็กแล้ว”
มาดูข้อดีกัน ผมคิดว่าแนวคิดนี้ควรขยายผลด้วยเหตุผลเหล่านี้ครับ
1. มันตอบ “วิธีการเรียนรู้” ของเด็กแต่ละคน บางคนชอบ “เรียนกับครูในห้องใหญ่กับเพื่อน” บางคน “ชอบเรียนเป็นกลุ่ม” บางคน “ชอบเรียนคนเดียว” บางคนชอบเรียนผ่านสื่อ เช่น คลิป หนังสือ เพลง” ก็มันไม่เหมือนกัน ทำไมเราต้องใช้วิธีการสอนแบบเดียว?
2. มันตอบ “วิถีชีวิต” ของเด็ก เพราะบางคนต้องทำงานเว้ย ทำแค่ตอนเย็นมันไม่พอ การทำแบบนี้มันดีต่อการฝึกการจัดการตนเอง โดยมีครูที่ปรึกษาดูแลอย่างทั่วถึงกว่าการศึกษานอกระบบ เพราะตรงนั้น ส่วนใหญ่จะดูแลตัวเองกันแล้ว เพราะถือว่าเป็นผู้ใหญ่มาเรียนเป็นส่วนมาก
3. มันต่าง “กับการศึกษานอกระบบโรงเรียน” คือเรื่องของเพื่อนในวัยเดียวกัน อันนี้น่าจะเป็นปัจจัยใหญ่ที่ทำให้เด็กอยากเรียนรู้ เพราะเค้าจะโตไปด้วยกัน ชอบอะไรใกล้เคียงกัน
4. ห้องเรียนที่มี “คุณภาพ” จะกลับมา เพราะคนที่เลือกมานั่งเรียน คือคนที่ชอบเรียนด้วยวิธีนี้จริง ๆ และถ้าแต่ละคนได้เรียนตาม “วิธีการเรียนรู้ของตัวเอง” คำว่า “Active Learner” จะกลับมา โดยที่ครูไม่ต้องใช้พลังเยอะ แต่ต้องจัดการสอนอย่างมีความหมายต่อผู้เรียนให้ได้เท่านั้นเอง
ข้อจำกัดที่อาจเกิดขึ้น
1. พอประกาศให้ทำได้ เด็กอาจหายหมด 555+ หลายคนอาจมองเป็นข้อเสียที่ว่า เอ้าประกาศแบบนี้ เข้าทางเด็กที่ไม่ชอบเรียนเลย ทีนี้ก็ไปสร้างปัญหา สร้างคดีแน่ ๆ ติดยาชัวร์ ซึ่งมันเป็นไปได้ครับ แต่ถ้าจะมองเชิงการจัดการ เราก็ทำได้ 2 อย่าง อย่างแรกคือ “ผู้ปกครอง” ต้องยินยอมก่อน อย่างที่สองคือ “หลักสูตร” ที่เรามีในโรงเรียนมันไม่ทำให้นักเรียนเหล่านี้ “ถูกมองว่าเก่ง” ไง “เรามีแต่วิชาที่ครูเก่ง แต่เด็กไม่เก่งสักคน” เอาจริง ๆ ความผิดนี้โรงเรียนควรรับผิดชอบด้วยนะครับ
2. ถ้าอยู่ดี ๆ ตอนแรกเรียนแบบยืดหยุ่น แล้ววันหนึ่งเด็กหายไปกลางทางทำอย่างไรดี ก็ตามครับ ไม่ได้ตามกลับมาเรียนนะ ตามกลับมาตั้งคำถามว่า “อะไรที่ทำให้รู้สึกไม่อยากเรียนแล้ว?” เราจะได้แก้ปัญหาถูก แต่ถ้าเด็กมีเหตุผลที่ดีกว่าการมาเรียนก็ไม่ต้องรั้งเค้านะครับ “เค้าอาจจะมีชีวิตที่ดีกว่าเราก็ได้” ใครจะรู้ เพียงแต่ครูก็แค่ “ตั้งคำถามให้เค้าทบทวนตัวเอง” ให้ดีก่อนตัดสินใจเท่านั้นเองครับ
สรุปนะครับ ไอ้ที่พูดมาทั้งหมด มันคล้ายกับ “Home School” ที่มีพ่อแม่เป็นคนสอนหรือจัดการการเรียนรู้ของลูก และคล้ายกับการเรียนที่ ”ศูนย์การจัดการศึกษานอกระบบโรงเรียน” ที่มีการยืดหยุ่นในการจัดการเรียนการสอนผ่านครูในศูนย์ แต่เราเอาทั้งสองอย่างนี้ มายำรวมกัน โดยมี “ครูในโรงเรียนทำงานกับพ่อแม่” รับบทเป็นผู้ดูแลร่วมกัน และมี “เพื่อนในวัยเดียวกันช่วยกันเรียน” เติบโตไปพร้อมกัน ผมจึงขอเรียกแนวคิดนี้ว่า
School Home (โรงเรียนกลับบ้าน) เพราะโรงเรียนสามารถเป็นบ้าน และบ้านสามารถเป็นที่เรียนรู้ของนักเรียนได้
แสดงความเห็นกับสมาชิกใน insKru
เก็บไอเดียไว้อ่าน และอีกมากมาย
ได้แรงบันดาลใจเต็มๆ เลยใช่มั้ย?
บันทึกแรงบันดาลใจที่ได้รับเก็บไว้ไม่มีลืมผ่านการเขียนไอเดียเลย!