
ตามมาเรียนรู้การสอนนักศึกษาปฐมวัยด้วยเทคนิคแบบ“การเรียนรู้ 3 ฐาน บวกหนึ่ง” หรือ “3 H 1 Plus” ได้แก่ ฐานใจ : Heart ฐานคิด : Head ฐานมือ : Hand และ ฐานนิสัย : Habits ของ อาจารย์ ดร.จุฬินฑิพา นพคุณ หรืออาจารย์งาม อาจารย์ประจำหลักสูตรศึกษาศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการศึกษาปฐมวัย มหาวิทยาลัยสวนดุสิต ในรายวิชาการสอนแบบมอนเตสซอรี่ในบริบทไทย ที่เป็นส่วนหนึ่งที่ช่วยให้ผู้เรียนที่มีคุณลักษณะตามมาตรฐานการศึกษาของชาติได้ค่ะ คือ ผู้เรียนเป็นผู้เรียนรู้ ผู้ร่วมสร้างสรรค์ และเป็นพลเมืองที่เข้มแข็ง ผ่านเทคนิคง่ายๆ สรุปได้ด้งนี้ค่ะ
1. ฐานใจ : Heart ด้วยการจัดกิจกรรมเปิดใจเรียนรู้รายวิชาการสอนแบบมอนเตสซอรี่ในบริบทไทย ผ่านวิธีการเล่าเรื่อง
เรื่องลักษณะเหมือนการเล่านิทาน (Story Telling) ประกอบรูปภาพในสไลด์ เพื่อทบทวนประวัติความเป็นมาของ ดร.มาเรีย มอนเตสซอรี่ บุคคลที่มีอิทธิพลต่อการสอนตามแนวคิดของดร.มาเรีย มอนเตสซอรี่สิ่งมหัศจรรย์ที่เกิดขึ้นในการสอนของมอนเตสซอรี่ ต่อมาจึงเข้าสู่โรงเรียนแรกในประเทศไทยที่นำนวัตกรรมนี้เข้ามา และเล่าถึงประวัติของ อาจารย์ฉลบฉลัยย์ พลางกูร คนไทยที่เคยไปเรียนการสอนมอนเตสซอรี่กับ ดร.มาเรีย มอนเตสซอรี่ที่ประเทศอังกฤษและกลับมาเปิดโรงเรียนดรุโณทยาน ทำให้นักศึกษาเกิดความภาคภูมิใจที่ได้รับรู้ว่ามีคนไทยเคยไปศึกษาการสอนมอนเตสซอรี่กับ ดร.มาเรีย มอนเตสซอรี่ตัวจริง และได้นำความรู้มาใช้สอนจริงในประเทศไทย
และดิฉันได้นำหนังสือภาษาอังกฤษหลากหลายเล่มที่ ดร.มาเรีย มอนเตสซอรี่ เขียนเมื่อ 100 กว่าปีที่แล้วมา แต่ได้รับการตีพิมพ์ใหม่หลายครั้ง และแปลเป็นภาษาอื่นๆจนนับไม่ถ้วนมาให้นักศึกษาชม ทำให้นักศึกษาตระหนักว่าการสอนแบบมอนเตสซอรี่เป็นการสอนที่แพร่หลายไปทั่วโลก นอกจากนั้นยังเชื่อมโยงให้เห็นว่าเหตุใดนักศึกษาต้องเรียนรายวิชานี้วิชานี้มีความสำคัญอย่างไร ผ่านการให้นักศึกษาค้นคว้าเอกสาร และศึกษาบทความทางวิชาการที่เกี่ยวข้อง และให้นักศึกษาชมวิดิทัศน์การทำงานของเด็กอนุบาลในห้องเรียนมอนเตสซอรี่และอภิปรายให้เห็นถึงประโยชน์ที่เด็กจะได้รับจากการเรียนโดยการใช้การสอนแบบมอนเตสซอรี่ในบริบทไทย และนำนักศึกษาชมสื่ออุปกรณ์ตามแนวคิดมอนเตสซอรี่ในบริบทไทยที่ให้นักศึกษารุ่นก่อนได้ประยุกต์ขึ้น เช่น การคีบ (ใช้เปลือกหอยทำเป็นสื่อ) การตัก (ใช้เม็ดมะค่าทำเป็นสื่อ) เป็นต้น ทำให้นักศึกษาเห็นตัวอย่างสื่อในบริบทไทยตามแนวคิดมอนเตสซอรี่
กล่าวง่ายๆว่า หากนักศึกษาเห็นความสำคัญของสิ่งที่จะเรียนแล้ว จะทำให้นักศึกษาอยากเรียน อยากรู้ มากยิ่งขึ้นค่ะ
2.ฐานคิด หรือฐานสมอง : Head ด้วยการจัดกิจกรรมที่หลากหลายเน้นการบูรณาการในหลายศาสตร์ โดยเฉพาะศาสตร์ที่มีความจำเป็นกับครูปฐมวัย เช่น วิชาศิลปะ วิชาภาษาไทย วิชาสื่อและเทคโนโลยี เช่น
2.1 กิจกรรมฝึกคิดสร้างสรรค์กิจกรรมฝึกคิดสร้างสรรค์ ดิฉันได้ให้นักศึกษาออกแบบ และสร้างสรรค์นวัตกรรมต่างๆ โดยผ่านกระบวนการคิด การวางแผนสร้างสรรค์นวัตกรรม โดยให้ใช้มือในการออกแบบ วาดภาพ รวมทั้งการออกแบบด้วยการใช้ Ipadซึ่งเป็นเครื่องมือการเรียนรู้ที่ทันสมัยและเป็นนโยบายของมหาวิทยาลัยสวนดุสิตในปัจจุบันเนื่องจากใน Ipad สามารถดาวน์โหลด Application ที่หลากหลายเพื่อนำมาใช้ในการออกแบบและสร้างสรรค์ผลงานได้อย่างสวยงาม เช่น การออกแบบนิทานทักษะชีวิตที่เชื่อมโยงไปสู่การสอนแบบมอนเตสซอรี่ การออกแบบสมุดบันทึกการเรียนรู้ การวาดภาพประกอบการเรียนรู้ลงในสมุดบันทึกการเรียนรู้ การออกแบบรายการการให้ความรู้ผู้ปกครองเกี่ยวกับการสอนแบบมอนเตสซอรีในบริบทไทย ลงใน youtube การออกแบบสื่อการสอนตามแนวคิดมอนเตสซอรี่ในบริบทไทย (โดยใช้วัสดุเหลือใช้ วัสดุท้องถิ่น) การแต่งบทกลอนเกี่ยวกับการสอนแบบมอนเตสซอรี่เพื่อสรุปองค์ความรู้ในรายวิชา เป็นต้น
2.2 กิจกรรมการฝึกคิดแก้ปัญหา ด้วยการจัดกิจกรรมกรณีศึกษาและให้นักศึกษานำสื่อการสอนในบริบทไทยตามแนวคิดมอนเตสซอรี่ลงไปทดลองสอนในห้องเรียนมอนเตสซอรี่ที่โรงเรียนสาธิตละอออุทิศ ระดับปฐมวัยเพื่อให้พบกับปัญหาในสถานการณ์จริงและนำมาปัญหาที่พบมาอภิปรายในชั้นเรียน และหาวิธีการแก้ปัญหาร่วมกัน เช่น ขณะที่นักศึกษาทดลองสอนเด็กไม่มีสมาธิในการดูการนำเสนอของครู เด็กไม่ทำตามที่ครูสอน เด็กส่งเสียงดังรบกวนผู้อื่น นักศึกษาจำขั้นตอนการสอนไม่ได้ เราจะมีวิธีการแก้ปัญหานั้นอย่างไร รวมทั้งการเปิดโอกาสให้นักศึกษาทดลองจัดนิทรรศการแสดงผลงานและนำเสนอผลงานเพื่อให้พบกับปัญหาในสถานการณ์จริง
2.3 กิจกรรมการฝึกคิดวิเคราะห์
การฝึกให้นักศึกษาคิดแก้ปัญหา ส่วนใหญ่ดิฉันใช้วิธีการให้นักศึกษาชมวิดิโอต่างๆ เช่น วิดิโอที่เกี่ยวข้องกับการศึกษาในอดีต เปรียบเทียบการการศึกษาในปัจจุบัน และการสอนแบบมอนเตสซอรี่ วิดิโอที่เกี่ยวกับความสำคัญของความถนัดของแต่ละบุคคล วิดิโอเกี่ยวกับสอนแบบมอนเตสซอรี่ของโรงเรียนต่างๆในทั้งประเทศและต่างประเทศ และใช้คำถามในของข่าย 5 Ws 1H เพื่อนำไปสู่การค้นหาความจริงในเรื่องนั้นๆ โดยตั้งคำถามว่า ใคร (Who) ทำอะไร (What) ที่ไหน (Where) เมื่อไหร่ (When) อย่างไร (How) เพราะเหตุใด….ทำไม (Why)
3.ฐานมือ :Hands ด้วยการจัดกิจกรรมผ่านการลงมือปฏิบัติจริง
3.1 กิจกรรมเรียนรู้ผ่านการปฏิบัติในห้องปฏิบัติการสอนแบบมอนเตสซอรี่ ของหลักสูตรการศึกษาปฐมวัย มหาวิทยาลัยสวนดุสิต ด้วยการให้นักศึกษาได้ฝึกจัดสภาพแวดล้อมตามแนวคิดมอนเตสซอรี่ และฝึกปฏิบัติการทดลองสอนในห้องปฏิบัติการสอนแบบมอนเตสซอรี่ ของหลักสูตรการศึกษาปฐมวัย มหาวิทยาลัยสวนดุสิต ให้เชี่ยวชาญก่อนแล้วนำไปสอนจริงที่ห้องเรียนมอนเตสซอรี่โรงเรียนสาธิตละอออุทิศ ระดับชั้นอนุบาล
3.2 กิจกรรมเรียนรู้ผ่านการศึกษาดูงานโรงเรียนมอนเตสซอรี่ในประเทศไทย ด้วยการให้นักศึกษาได้มีโอกาสไปศึกษาดูงานโรงเรียนมอนเตสซอรี่ในประเทศไทย เพื่อให้นักศึกษาเกิดประสบการณ์ตรง เช่น โรงเรียนอนุบาลกรแก้ว โรงเรียนสาธิตละอออุทิศ ระดับชั้นอนุบาล เป็นต้น
3.3 กิจกรรมการนำสื่อที่ผลิตไปสอนลงสู่ห้องเรียนมอนเตสซอรี่ ระดับชั้นอนุบาล เมื่อนักศึกษาเกิดความมั่นใจในการจัดสภาพแวดล้อมตามแนวคิดมอนเตสซอรี่ และฝึกปฏิบัติการทดลองสอนในห้องปฏิบัติการสอนแบบมอนเตสซอรี่ ของหลักสูตรการศึกษาปฐมวัย มหาวิทยาลัยสวนดุสิต แล้วดิฉันจึงให้นำสื่อการสอนในบริบทไทยตามแนวคิดมอนเตสซอรี่ที่ผลิตขึ้นไปสอนจริงที่ห้องเรียนมอนเตสซอรี่โรงเรียนสาธิตละอออุทิศ ระดับชั้นอนุบาล
นั่นคือเทคนิคการสอนที่ดิฉันใช้สอน ที่ดิฉันเรียกว่า “การเรียนรู้3 ฐาน บวกหนึ่ง” หรือ “3 H 1 Plus”ได้แก่ ฐานใจ : Heart ฐานคิด : Head ฐานมือ : Hand ที่กล่าวมาข้างต้นแล้ว ยังมีอีกฐานที่สำคัญอย่างยิ่งในการออกแบบการเรียนรู้ของดิฉันนั้นคือ ฐานนิสัย : Habitsที่เพิ่มเข้ามาดังมีรายละเอียด ดังนี้
ฐานนิสัย : Habits
ไม่ว่าในการออกแบบการเรียนรู้นั้นเราจะพัฒนาองค์ความรู้ให้นักศึกษาในด้านต่างๆ ทั้งกิจกรรมการเปิดใจ การสร้างองค์ความรู้ กิจกรรมเพื่อส่งเสริมกระบวนคิด กิจกรรมการลงมือปฏิบัติจริง แต่สิ่งที่จำเป็นต้องมีอีกประการหนึ่งและเป็นสิงสำคัญอย่างยิ่ง คือ การสร้างผู้เรียนให้มีนิสัย (Habits) ที่ดี มีความรับผิดชอบ มีเมตตากรุณา ดิฉันมีความเชื่อว่านิสัยที่ดี และคุณลักษณะของครูที่ดีจะเกิดขึ้นจากตัวแบบที่ดีตามทฤษฎีของอัลเบิรด์ แบนดูรา (Albert Bandura) นิสัยที่ดีและคุณลักษณะที่ดีจะก่อให้เกิดคุณธรรมพื้นฐาน ดังนั้น การสร้างการเรียนรู้ที่ให้นักศึกษามีนิสัยที่ดี นักศึกษาจะต้องเห็นแบบอย่างที่ดีของผู้สอน เช่น ผู้สอนต้องเข้าสอนตรงเวลา ผู้สอนต้องแต่งกายของผู้สอนใช้พูดในเชิงบวก พูดจาสุภาพเรียบร้อยผู้สอนต้องมีความรักและความปรารถนาดี สอนในสิ่งที่ถูกต้อง ซึ่งดิฉันในฐานะผู้สอนตระหนักถึงสิ่งนี้จึงทำตนเป็นแบบอย่างที่ดีให้กับนักศึกษาเสมอมา
เทคนิค“การเรียนรู้ 3 ฐาน บวกหนึ่ง” หรือ “3 H 1 Plus” ได้แก่ ฐานใจ : Heart ฐานคิด : Head ฐานมือ : Hand และ ฐานนิสัย : Habit ที่ดิฉันออกแบบทั้งหมดนี้เป็นส่วนหนึ่งที่ช่วยให้ผู้เรียนที่มีคุณลักษณะตามมาตรฐานการศึกษาของชาติได้ค่ะ คือ ผู้เรียนเป็นผู้เรียนรู้ ผู้ร่วมสร้างสรรค์ และเป็นพลเมืองที่เข้มแข็งได้อย่างเป็นองค์รวมค่ะ
แสดงความเห็นกับสมาชิกใน insKru
เก็บไอเดียไว้อ่าน และอีกมากมาย
ได้แรงบันดาลใจเต็มๆ เลยใช่มั้ย?
บันทึกแรงบันดาลใจที่ได้รับเก็บไว้ไม่มีลืมผ่านการเขียนไอเดียเลย!