
ศูนย์การเรียนที่ครูเปี๊ยกทำงานอยู่ ได้จัดให้เด็กป.6 เข้าคอร์สที่เรียกว่า "ปลูกสติ" คือการปฏิบัติธรรม เด็กๆ จะต้องปฏิบัติเจริญสติภาวนาในรูปแบบ 2 ลักษณะ ได้แก่ เดินจงกรม และการยกมือสร้างจังหวะ 14 จังหวะ ฝึก 3 วัน เช้าบ่าย ครั้งละ 2-3 ชม. และมีการสวดมนต์ทำวัตรเช้าเย็น
ครูเปี๊ยกสอนป.5 เลยต้องเตรียมตัวเด็กพร้อมสำหรับการปฏิบัติเจริญสติภาวนา นอกเหนือจากการเตรียมพวกเขาเข้าสู่วัยรุ่น
ต้องบอกว่าครูเปี๊ยกมีฐานความรู้ด้านอักษรศาสตร์ เคยเรียนปรัชญาทั้งป.ตรีและป.โท คุ้นเคยกับการถกเถียงในประเด็นทางศาสนาอยู่มากพอสมควร คำถามเรื่องประโยชน์ของการปฏิบัติธรรมก็ติดตัวมาตั้งแต่ตอนเรียน เพราะครูเปี๊ยกไม่เคยพบคนที่ปฏิบัติธรรมหรือพระอาจารย์ท่านใดที่สามารถอธิบายหลักคิด แก่น และประโยชน์ที่ได้จากการปฏิบัติธรรมอย่างเป็นรูปธรรมมมาก่อนเลย
ผู้ที่ชักชวนให้ครูเปี๊ยกปฏฺิบัติธรรม มักเชิญชวนด้วยศรัทธา "ลองปฏิบัติแล้วจะรู้เอง" แต่ครูเปี๊ยกก็เห็นคนที่ไปลองปฏิบัติแล้วปิดใจ เพราะไม่ได้อะไรนอกจากเสียเวลา หรือในทางกลับกัน ก็เห็นผู้ที่ปฏิบัติจำนวนไม่น้อย ที่พร่ำพูดถึงการอยู่กับปัจจุบัน การปลงสังขาร แต่การใช้ชีวิตของพวกเขากลับไม่ได้สะท้อนสิ่งที่พวกเขากล่าวอ้างว่าเรียนรู้จากการปฏิบัติธรรมมาสักเท่าใด
จากห้องเรียนในอดีต สู่การถูกบังคับให้ลองไปปฏิบัติธรรมดู ครูเปี๊ยกซึ่งไม่เชื่อเรื่องของการบังคับให้ทำในนามของความรักความปรารถนาดี ประกอบกับประสบการณ์จากผู้คนที่เล่าไปข้างต้น ทำให้ครูเปี๊ยกอึดอัดคับข้องใจอย่างมาก แต่เมื่อหลีกหนีจากสถานการณ์ตรงหน้าไม่ได้ ทำให้สิ่งเดียวที่จะใช้เป็นที่ยึดเหนี่ยวดูแลจิตใจของตนเองได้ มีแค่การ "เจริญสติภาวนา" เท่านั้นเป็นที่พึ่ง ซึ่งครูเปี๊ยกเข้าใจ Concept ของการปฏิบัติว่า ทำให้เรามีสติ เบาสบาย ครูเปี๊ยกจึงลองซักตั้ง ด้วยการเรียนรู้และทดลองปฏิบัติอย่างนักเรียนหน้าห้อง เพื่อดูซิว่า เมื่อครูเปี๊ยกไปปฏิบัติธรรมด้วยตนเองจริงๆ แล้ว ครูเปี๊ยกจะค้นพบอะไรบ้าง
และแน่นอนว่า หากครูเปี๊ยกไม่เคยปฏิบัติ จะไม่สามารถแนะนำนักเรียนของตนเองให้ปฏิบัติได้ ครูเปี๊ยกยึดหลัก สอนในสื่งที่ครูเป็นและครูเชื่อ เพราะจะทำให้การสอนของเรา เป็นของจริง เนื่องจากครูใช้สิ่งที่สอนอยู่ในชีวิตประจำวัน หากครูเปี๊ยกไม่เชื่อ ไม่ได้เป็นอย่างที่สอน ครูเปี๊ยกจะไม่สอน
ผลของการปฏิบัติธรรมครั้งแรกในชีวิต 5 วัน 4 คืน สำหรับครูเปี๊ยกคือ "รอด" ครับ (เฮ) โชคดีที่พระอาจารย์อธิบายหลักการต่างๆ อย่างกระจ่างแจ้ง เมื่อประกอบกับวัตถุดิบเดิม คือความรู้เก่าของครูเปี๊ยกที่เคยเรียนรู้มา ทำให้ครูเปี๊ยกเกิดภาวะรู้และปิติได้ระหว่างปฏิบัติไปเสียอย่างนั้น
หากพระอาจารย์ไม่สามารถอธิบายให้กระจ่างได้ นอกจากการเรียนรู้ของครูเปี๊ยกจะไม่เกิดแล้ว ครูเปี๊ยกคงธาตุไฟแตก ดีใจที่รอดมาได้อย่างปลอดภัย แถมยังได้กุศลติดตัวกลับมาอย่างมากอีกด้วย
ครูเปี๊ยกได้มีโอกาสปฏิบัติธรรมกับพระอาจารย์กระสินธุ์ อนุภทฺโท หลักคิดที่พระอาจารย์สอน ทำให้ครูเปี๊ยกสามารถตอบตนเองได้ว่า ปฏิบัติธรรม เกิดประโยชน์อย่างไร ในฐานะของปุถุชน สามารถอธิบายหลักการปฏิบัติธรรมเชื่อมโยงกับหลักจิตวิทยาที่เกี่ยวข้องกับการเรียนรู้ สามารถอธิบายภาวะที่เกิดขึ้นกับครูเปี๊ยกได้อย่างเป็นรูปธรรม ความมั่นใจในการอธิบายได้เหล่านี้ ทำให้ครูเปี๊ยก พร้อมและกล้าที่จะลองนำหลักการปฏิบัติธรรมที่ครูเปี๊ยกเกิดความเข้าใจมาใช้กับนักเรียน ป.5 เพื่อเตรียมความพร้อมสำหรับเรียนรู้เรื่อง Self Driven ในเทอม 2 ต่อจากเรื่อง Empathy

ครูเปี๊ยกเรียนรู้อะไรจากการปฏิบัติธรรม และครูเปี๊ยกนำสิ่งที่เรียนรู้ไปเตรียมนักเรียนป.5 ของตนเองอย่างไร จะบอกเล่าในบทความแบ่งปันไอเดียชุดนี้นะครับ
**********
การสอนปลูกสติครั้งที่ 1
ถามนักเรียนว่าเคย “ปฏิบัติธรรม” บ้างหรือไม่ ให้คนที่เคยปฎิบัติได้แลกเปลี่ยนประสบการณ์ของตนเอง ซึ่งส่วนใหญ่จะเบื่อ เมื่อย ไม่เข้าใจว่าปฏิบัติไปเพื่ออะไร แต่ก็มีบางคนบอกว่ารู้สึกสงบ สบาย รู้ถึงประโยชน์ของความสงบ สบายด้วยว่า บางครั้งชีวิตเราก็ต้องการช่วงเวลาเช่นนั้น (นักเรียนตบท้ายด้วยว่า เวลาอยู่ที่โรงเรียน มีแต่เสียงดัง ไม่มีความสงบ ฮา ฮา)
ครูเปี๊ยกถามต่อว่าหากต้องปฏิบัติยาวนาน 2-3 ชม. ต่อเนื่องจะไหวไหม ทั้งห้อง ตอบว่าไม่ไหว ครูเปี๊ยกบอกว่าไม่ได้แปลกใจ ครูเปี๊ยกจึงจะเตรียมความพร้อมให้เด็กๆ ล่วงหน้าว่า การปฏิบัติ มีหลักอย่างไร ต้องคิด ต้องรู้สึกอะไร ถึงจะปฏิบัติได้นาน และเกิดประโยชน์ เพราะปีหน้า เด็กๆ ต้องไปค่ายปลูกสติของโรงเรียน
เนื่องจากเด็กๆ ไม่ค่อยได้มีโอกาส สงบ สบาย นานแล้ว ครูขอกิจกรรมแรกสั้นๆ ให้นั่งเฉยๆ 3 นาที จะหลับตาหรือลืมตาก็ได้ ครูจะจับเวลาจริง ให้นักเรียนสังเกตว่า ระหว่างที่นั่งนิ่งๆ รู้สึกอะไรบ้าง จากนั้นให้เด็กๆ ได้แลกเปลี่ยนความรู้สึก ซึ่งก็จะมีทั้งส่วนที่เป็น “กุศล” (เช่น รู้สึกนิ่งสงบ) คือความรู้สึกที่เป็นด้านบวก และ “อกุศล” (เช่นรู้สึก เบื่อ ง่วง เมื่อย) ซึ่งเป็นความรู้สึกด้านลบ มีบางคนบอกว่า "ไม่รู้สึกอะไรเลย" "ไม่ได้คิดอะไรเลย" หรือว่างเปล่า ครูเปี๊ยกบอกว่าภาวะที่ไม่รู้สึกอะไรนั้น อยู่ตรงกลางระหว่างความรู้สึกที่เป็น กุศล กับ อกุศล ซึ่งครูจะพยายามพาเด็กๆ ไปให้ถึง เพราะเป็นความรู้สึกอันเป็นแก่นสำคัญที่จะทำให้นักเรียนสามารถปฏิบัติเจริญสติภาวนาได้นาน
ครูเปี๊ยกให้นักเรียนบอกความรู้สึกก่อนเลิกคลาส มีคนบอกว่าตอนอยู่นิ่งๆ ก็รู้สึกสบายขึ้น ครูเปี๊ยกขอให้จำความรู้สึกนั้นไว้ เพราะประโยชน์ของการปฏิบัติธรรมหรือการเจริญสติภาวนา จะต้องทำให้เรารู้สึกสบายและผ่อนคลาย หากไม่ได้รู้สึกสบายและผ่อนคลาย ก็อาจสันนิษฐานว่ายังไม่เข้าใจแก่นของการเจริญสติภาวนาและยากที่จะเกิด สติ/สมาธิได้
**********
เฟสบุ๊ค พระอาจารย์กระสินธุ์ อนุภทฺโท ครับ หากอ่านที่พระอาจารย์เขียนแล้วไม่เข้าใจ อยากให้พึงระลึกเบื้องต้นว่า พระอาจารย์สอนเกี่ยวกับทางธรรม ในขณะที่การเชื่อมโยงทางโลก เป็นเราผู้ปฏิบัตินั้นเอง ที่จะคัดเลือกและอธิบายมันได้ดีกว่า
เครดิตรูป
facebook.com/ajkrasin/photos/a.116094826453155/489893389073295
แสดงความเห็นกับสมาชิกใน insKru
เก็บไอเดียไว้อ่าน และอีกมากมาย
ได้แรงบันดาลใจเต็มๆ เลยใช่มั้ย?
บันทึกแรงบันดาลใจที่ได้รับเก็บไว้ไม่มีลืมผ่านการเขียนไอเดียเลย!