เพราะธรรมชาติของเด็กๆ ที่มักจะรู้สึกสนุกสนานกับการเล่นมากกว่าการเรียนเรื่องยากๆ เนื้อหาวิชาวิทยาศาสตร์
เรื่อง วงจรไฟฟ้าอย่างง่าย ค่อนข้างยากต่อการทำความเข้าใจของนักเรียน
แต่ในขณะเดียวกันก็เป็นเนื้อหาที่เอื้อต่อการจัดการเรียนรู้เพื่อพัฒนาความสามารถในการคิด การฝึกให้นักเรียนสร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง
โดยการทำงานแบบนักวิทยาศาสตร์ คงจะดีไม่น้อยถ้านักเรียนได้เรียนรู้สิ่งต่างๆ ไปพร้อมๆ กับการเล่นสนุกตามประสาเด็ก

    ชั่วโมงนี้เราตั้งชื่อกิจกรรมว่า You can light up the dark เป็นการจัดการเรียนรู้โดยใช้กระบวนการสืบเสาะหาความรู้ (Inquiry Based Learning) ที่มี Electronics dough เป็นของเล่นแสนสนุกของเด็ก ๆ

ขั้น engagement

   ขั้นดึงดูดความสนใจจะมีการทบทวนความรู้เดิมจากคาบที่ผ่านมาและนำเสนอสถานการณ์ปัญหาที่ครูกำหนดขึ้น
ผ่านกิจกรรม You Can Light Up The Dark ซึ่งเป็นเรื่องราวของเมืองกลางป่าเมืองหนึ่งซึ่งเกิดไฟดับทั้งเมืองจนเกิดความเดือดร้อนเนื่องจากการขาดไฟฟ้า
และต้องการความช่วยเหลือจากนักเรียน

ขั้น exploration

     แบ่งนักเรียนเป็นกลุ่ม และเริ่มทำกิจกรรม     "ค้นห้องวิศวกร" เพื่อหาความรู้เกี่ยวกับการต่อวงจรไฟฟ้าอย่างง่ายที่ทำให้หลอดไฟสว่าง

• กิจกรรมที่ 1 วงจรปริศนา

     เมื่อเข้ามาในห้องทำงานของวิศวกร
สิ่งแรกที่พบและคิดว่าจำเป็นต้องรู้ คือ เราพบชุดกิจกรรม Science Kit for Kids: การต่อวงจรไฟฟ้าอย่างง่าย  (ในชุดกิจกรรมประกอบด้วย ถ่านไฟฉาย 1 ก้อน หลอดไฟฟ้า 1 หลอด และสายไฟ 2 เส้น เป็นสีแดง 1 เส้น และสีดำ 1 เส้น พร้อมด้วย ใบบันทึกกิจกรรมวงจรปริศนา ซึ่งมีรูปภาพแสดงวิธีการต่อวงจรไฟฟ้าแบบต่างๆ) นักเรียนลองต่อวงจรไฟฟ้าตามภาพในใบกิจกรรมวงจรปริศนา บันทึกผลการทำงานของหลอดไฟ

• กิจกรรมที่ 2 แฟ้มลับวิศวกร
  
    เป็นการสืบค้นข้อมูลเกี่ยวกับหน้าที่ของอุปกรณ์ต่าง
ๆ ในวงจรไฟฟ้าอย่างง่ายที่ทำให้หลอดไฟสว่าง ใช้เทคนิคการจัดการเรียนรู้แบบ Jigsaw โดยกิจกรรมแฟ้มลับวิศวกร
ครูติดข้อมูลเกี่ยวกับหน้าที่ของอุปกรณ์ต่าง ๆ ในวงจรไฟฟ้าอย่างง่าย
โดยติดไว้เป็นแถวบนกระดาน โดยสมมติให้มีห้องทำงานของวิศวกร 3 ห้อง แต่ละห้องมี 1 แฟ้ม สมาชิกของแต่ละกลุ่มแยกย้ายกันไปสืบค้นข้อมูลและนำข้อมูลกลับไปแลกเปลี่ยนกับสมาชิกในกลุ่ม
และร่วมกันบันทึกใบกิจกรรมบันทึกจากห้องลับ

ด้านหน้า

ด้านหลัง

ด้านหลัง

ด้านหลัง

ใบบันทึกกิจกรรม

ขั้น explanation

    นักเรียนแต่ละกลุ่มจะนำเสนอข้อมูลที่กลุ่มตัวเองได้ค้นพบ
แลกเปลี่ยนกับเพื่อน ๆ ในชั้นเรียนและครู หลังจากนั้น
ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายเพื่อลงข้อสรุปเรื่องวงจรไฟฟ้าอย่างง่าย จากการเรียนรู้ในกิจกรรมในขั้นสำรวจและค้นหาความรู้ ในขั้นนี้เราจะค่อยๆคุยแลกเปลี่ยนกัน ว่าวงจรตามภาพไหนที่นักเรียนต่อตามแล้วหลอดไฟสว่าง รูปไหนหลอดไฟไม่สว่าง นักเรียนคิดว่าเป็นเพราะอะไร เราจะค่อยๆอภิปรายร่วมกันเพื่อหาข้อสรุปว่าการต่อวงจรไฟฟ้าอย่างง่ายเพื่อให้หลอดไฟสว่างต้องทำอย่างไร และอุปกรณ์แต่ละส่วนทำหน้าที่อะไร

ขั้น elaboration

      กิจกรรม You Can Light Up The Dark โดยมีการให้สถานการณ์ปัญหาว่าโรงไฟฟ้ามีวงจรที่มีปัญหา 2 วงจร แต่ขณะนี้ไม่มีสายไฟฟ้าเลย มีเพียงแค่ชุดของเล่นวิทยาศาสตร์ Electronics
Dough ที่วิศวกรเคยบอกว่าเป็นแป้งโดว์ที่สามารถนำไฟฟ้าได้
นักเรียนจะได้ต่อวงจรไฟฟ้าโดยใช้อุปกรณ์จากชุดกิจกรรม You Can Light Up the
Dark ซึ่งประกอบด้วย Electronic Dough หลอด LED
และถ่านไฟฉาย เป็นกิจกรรมที่เปิดโอกาสให้นักเรียนได้ลองนำความรู้ที่ได้เรียนรู้มาแล้ว
มาใช้เพื่อแก้ปัญหาในสถานการณ์ที่แปลกใหม่ นักเรียนจะรู้สึกท้าทายกับภารกิจที่แปลกใหม่
และอุปกรณ์ที่มีลักษณะเป็นเหมือนของเล่นมากกว่าการเรียน

วิธีทำ Electronics Dough

ในขั้นนี้นักเรียนสร้างสรรค์วงจรไฟฟ้าอย่างง่ายจาก
แบตเตอรี่ Electronics Dough  และหลอด LED ลงในใบกิจกรรม
“You Can Light Up the Dark!” โดยควรสะท้อนว่านักเรียนสามารถเชื่อมโยงความสัมพันธ์ได้ว่า
Electronics Dough  ซึ่งเป็นแป้งโดว์ที่นวดด้วยน้ำเกลืออิ่มตัวซึ่งมีสมบัติในการนำไฟฟ้าได้
สามารถนำมาใช้ต่อวงจรไฟฟ้าอย่างง่ายได้ โดยทำหน้าที่แทนสายไฟฟ้า

ชุดกิจกรรม Science
Kit for Kids: You Can Light Up the Dark!
ประกอบด้วย

1. ไดโอดเปล่งแสง (LED)                  

2. Electronics
Dough
               

3. ถ่าน AA 4 ก้อน
                 

4. กระบะใส่ถ่าน AA แบบ
4 ก้อน

     จากการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ทำให้ผู้เรียนสามารถต่อวงจรไฟฟ้าอย่างง่ายที่ทำให้หลอดไฟสว่างได้
ผู้เรียนมีความกระตือรือร้นในการเรียน มีความสนใจ
และให้ความร่วมมือในกิจกรรมการเรียนรู้เป็นอย่างดี
มีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้และช่วยเหลือเพื่อน นักเรียนได้สำรวจและค้นหาความรู้
สามารถสร้างองค์ความรู้ได้ด้วยตนเอง จากการอำนวยความสะดวก สนับสนุน
และใช้คำถามกระตุ้นจากครูระหว่างการเรียนรู้

     ภายหลังจากกิจกรรมในคาบเรียน
นักเรียนมีความสนใจและขอเล่นกิจกรรม electronics dough ซึ่ง
นักเรียนสร้างสรรค์เป็นสิ่งต่างๆ ตามความสนใจ เช่น รถเครน รถไฟ กระต่าย วาฬ
โดยนักเรียนสามารถคิดต่อยอดในการสร้างสรรค์วงจรไฟฟ้าเพื่อทำให้หลอด LED สว่าง และสังเกตว่านักเรียนพยายามต่อ LED เข้าไปมากกว่า
1 หลอด ซึ่งจะเป็นการนำสู่บทเรียนต่อๆ ไปได้เป็นอย่างดี
อีกทั้งนักเรียนได้ใช้เวลาในช่วงของเวลาพักกลางวันในการทำกิจกรรมที่ส่งเสริมให้เกิดการเรียนรู้
แต่ขณะเดียวกันก็มีความสนุกสนาน ได้เล่นและแลกเปลี่ยนกับเพื่อนๆ
เกิดการเรียนรู้นอกห้องเรียน ซึ่งเป็นไปตามความตั้งใจที่ต้องการให้นักเรียนสามารถสร้างองค์ความรู้ได้ด้วยตนเอง
เป็นบุคคลแห่งการเรียนรู้ ที่สามารถเรียนรู้ได้ด้วยตนเองตลอดชีวิต

     คุณครูสามารถเพิ่มอุปกรณ์ เช่น ดินน้ำมัน หรือ dough แบบธรรมดาที่ไม่นำไฟฟ้า แล้วชวนนักเรียนทำของเล่นตามความสนใจได้เลยค่ะ ดูเหมือนการชวนกันเล่นหลังคาบเรียนจะสนุกมาก ๆ ทั้งครูและนักเรียนเลยค่ะ 

เจ้าเอเลี่ยน

รถของเล่น

กระต่ายน้อย

อยากลองต่อเยอะๆดูครับว่ามันจะได้ไหม

ครูดูนะครับ ถ้าขาลงไปถึงไฟจะติดหมดเลย