นวัตกรรมการจัดการเรียนรู้โดยใช้รูปแบบร่วมมือร่วมกับการจัดการเรียนรู้โดยใช้เกมเป็นฐาน รายวิชาสังคมศึกษา เรื่อง วัฒนธรรมไทยสี่ภาค ระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 4
หัวข้อ: ความหมายและประเภทของวัฒนธรรม
จุดประสงค์การเรียนรู้
- นักเรียนสามารถอธิบายลักษณะของวัฒนธรรมในแต่ละภูมิภาคของไทยได้ (K)
- นักเรียนสามารถจำแนกประเภทของวัฒนธรรมตามที่กำหนดได้ (P1)
- นักเรียนสามารถเขียนระบุวัฒนธรรมของแต่ละภูมิภาคของไทยตามที่กำหนดได้ (P1)
- นักเรียนสามารถตระหนักถึงความสำคัญของวัฒนธรรมไทยได้ (A)
ขั้นตอนการจัดการเรียนรู้ (การจัดการเรียนรู้แบบร่วมมือร่วมกับการจัดการเรียนรู้โดยใช้เกมเป็นฐาน)
ชั้นเตรียมเกม
- ครูกล่าวทักทายนักเรียนด้วยความเป็นกันเอง จากนั้นอธิบายกติกาการจัดการเรียนรู้ในชั้นเรียนให้นักเรียนได้รับทราบพร้อมทั้งตรวจนับหนังสือวิชาสังคมศึกษาและสมุดจดบันทึกวิชาสังคมศึกษา
- นักเรียนแต่ละคนทำแบบทดสอบก่อนเรียนเรื่อง วัฒนธรรมไทยสี่ภาค
- นักเรียนแต่ละคน แบ่งกลุ่มกลุ่มละ 5-6 คน โดยครูคละกลุ่มนักเรียนตามระดับความสามารถ เป็นกลุ่มเก่งกลุ่มกลางและกลุ่มอ่อนและครูอธิบายจุดประสงค์ในการแบ่งกลุ่มและกิจกรรมการเรียนรู้ที่จะให้นักเรียนได้ปฏิบัติ
ขั้นสอน
- นักเรียนและครูร่วมสร้างปฏิสัมพันธ์ซึ่งกันและกันและเตรียมความพร้อมในการเรียนผ่านกิจกรรม“วัฒนธรรมไทยในชีวิตประจำวัน”โดยนักเรียนร่วมกันดูภาพที่กำหนดและวิเคราะห์ว่าภาพดังกล่าวคืออะไรและเป็นวัฒนธรรมที่ส่งผลต่อสังคมไทยในด้านใดจากนั้นร่วมกันสรุปประโยชน์ที่ได้จากกิจกรรมดังกล่าว
- ครูเชื่อมโยงประโยชน์และรายละเอียดกิจกรรม “วัฒนธรรมไทยในชีวิตประจำวัน”กับเรื่องความหมายและประเภทของวัฒนธรรมที่จะเรียนในคาบนี้ผ่านข้อคำถาม“จากกิจกรรมที่ได้ทำไปนั้นนักเรียนลองจำแนกประเภทวัฒนธรรมว่าภาพใดแสดงถึงวัฒนธรรมทางด้านวัตถุและวัฒนธรรมทางด้านจิตใจ”(แนวคำตอบ: ศิลาจารึก เป็นวัฒนธรรมทางด้านวัตถุประเพณีสงกรานต์เป็นวัฒนธรรมทางด้านจิตใจ)
- นักเรียนรับฟังการบรรยายจากครูในหัวข้อความหมายและประเภทของวัฒนธรรมไทยผ่านโปรแกรม Powerpoint ความหมายและประเภทของวัฒนธรรม
- นักเรียนร่วมกันชมวิดีทัศน์Thailand Culture & Heritage (ลิ้งก์ https://www.youtube.com/watch?v=WVfjXKldI-0) จากนั้นร่วมกันวิเคราะห์ว่าเหตุการณ์ภาพและข้อมูลที่ได้ชมไปนั้นส่วนใดจัดเป็นวัฒนธรรมประเภทวัฒนธรรมทางด้านวัตถุและวัฒนธรรมทางด้านจิตใจโดยนักเรียนอาสาสมัครออกมาตอบคำถามหน้าชั้นเรียน
- นักเรียนรับมอบรางวัลจากครูเพื่อเป็นขวัญและกำลังใจในการมีความกล้าแสดงออกในการตอบคำถาม
ขั้นชี้แจงการเล่นและกติกา
- นักเรียนภายในชั้นเรียนร่วมกันเล่นบอร์ดเกม“Thailand Culture” โดยนักเรียนตัวแทนแต่ละกลุ่มออกมารับบอร์ดเกมและอุปกรณ์ที่ใช้ในการทำกิจกรรมจากนั้นครูอธิบายกติกาในการเล่นเกมและบทบาทหน้าที่ของนักเรียนภายในกลุ่ม
- นักเรียนชมการสาธิตวิธีการเล่นบอร์ดเกม “Thailand Culture” จากครูจากนั้นครูเปิดโอกาสให้นักเรียนซักถามข้อสงสัยที่เกี่ยวข้องกับกิจกรรมการเล่นเกม
ขั้นกิจกรรมเกม
- นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันเล่นบอร์ดเกม“Thailand Culture”โดยต้องระดมสมองในการจำแนกประเภทของวัฒนธรรมตามที่กำหนดให้ถูกต้องและครบถ้วน เมื่อเล่นบอร์ดเกมแล้วให้นักเรียนแต่ละกลุ่มช่วยกันทำใบกิจกรรมโดยครูสังเกตพฤติกรรมที่ส่งเสริมทักษะการทำงานเป็นทีมผ่านแบบประเมินทักษะการทำงานเป็นทีมของแต่ละกลุ่มและครูดูแลการทำกิจกรรมกลุ่มของนักเรียนอย่างใกล้ชิด
ขั้นตรวจสอบและอภิปรายผล
- นักเรียนตัวแทนออกมานำเสนอตัวอย่างข้อมูลบางส่วนที่เกี่ยวกับการจำแนกประเภทของวัฒนธรรมที่ได้จากการทำกิจกรรมการเล่นบอร์ด“ThailandCulture” จากนั้นครูถามถึงวิธีการเล่นบอร์ดเกมของแต่ละกลุ่มที่มีส่วนในสามารถจำแนกประเภทของวัฒนธรรมตามที่กำหนดได้สำเร็จลุล่วง
- นักเรียนและครูร่วมกันอภิปรายสรุปความรู้ที่ได้จากการทำกิจกรรมการเล่นบอร์ดเกม “Thailand Culture”ในฐานะที่มีส่วนในการส่งเสริมความรู้การจำแนกประเภทของวัฒนธรรม


หมายเหตุ: ภาพดังกล่าวได้ขออนุญาตนักเรียนในการเผยแพร่แล้วครับ