
ในตอนเด็กหลาย ๆ คนคงเคยเล่นขายของกันมาก่อน แต่ใครจะคิดว่าการขายของจริง ๆ มันทำให้นักเรียนได้เรียนรู้คุณค่าของเงิน แล้วจะดีกว่าไหมถ้านักเรียนเห็นคุณค่าของเงินตั้งแต่ยังเด็ก
“จากประสบการณ์ที่เราได้ลองหาเงินเอง โดยการขายของ คํานวนต้นทุน กําไรเอง ทําให้เราภูมิใจในการที่เราได้ใช้เงินที่ตัวเองหามา เเละเข้าใจถึงคุณค่าของเงิน การหาเงินไม่ง่าย เพราะสิ่งที่คิดไว้มันไม่เหมือนกับความเป็นจริง ”
สวัสดีค่ะ ครูจอยโรงเรียนรุ่งอรุณ จะมาแชร์ประสบการณ์การเรียนรู้ใน Financial literacy Studio ระดับชั้น ม.2 ตอน Value creator : วัยรุ่นร้อยล้าน ซึ่งมีเป้าหมายให้นักเรียนเป็นผู้สร้างมูลค่าสินค้าอย่างสุจริต รู้คุณค่าและผลกระทบของต้นทุนหลักและต้นทุนแฝงผ่านการย้อนมองพฤติกรรมของตนเอง รวมถึงใช้ความรู้และความเข้าใจทางด้านเศรษฐศาสตร์ในการพัฒนาสินค้าของตนเองอย่างไม่ย่อท้อ รวมถึงใช้ความรู้ทางคณิตศาสตร์ในการออกแบบผลิตภัณฑ์ โลโก้ และบรรจุภัณฑ์ที่รักษ์โลก ตระหนักถึงแนวคิดการพึ่งพาตนเองจนสามารถมองสิ่งต่าง ๆ เป็นจุดเริ่มต้นของการเกิดช่องทางการหารายได้สู่ตนเองอย่างชอบธรรม
โดยจัดการเรียนรู้เชิงประสบการณ์ (Experiential Learning) ซึ่งเป็นกระบวนการสร้างความรู้โดยการปรับเปลี่ยนประสบการณ์อย่างต่อเนื่องจากการสังเกต การสะท้อนความคิด การสรุปความคิดรวบยอดนำไปสู่การนำไปปฏิบัติ ซึ่งสามารถเป็นเกลียวแห่งการเรียนรู้ ที่จะพัฒนานักเรียนขึ้นไป จากประสบการณ์ที่นักเรียนได้รับ ประกอบไปด้วย 4 ขั้นตอน ดังนี้
1. ขั้นสร้างประสบการณ์ (Concrete Experience) เป็นขั้นที่นักเรียนได้รับประสบการณ์ตรงที่เป็นรูปธรรม
2. ขั้นสังเกต สะท้อนคิด (Reflective Observation) เป็นขั้นการเรียนรู้ที่ทำให้สามารถมองเห็นความแตกต่างมุมมองอื่น ๆ ที่มีความสัมพันธ์กับสถานการณ์ขณะนั้น แล้วสะท้อนแนวคิดออกมาด้วยมุมมองที่หลากหลาย ผ่านการตั้งคำถามของครู
3. ขั้นสร้างมโนทัศน์เชิงนามธรรม (Abstract Conceptualization) เป็นขั้นที่สรุปความรู้จากการสังเกตและการสะท้อนความคิดบูรณาการสิ่งต่าง ๆ ที่รับรู้เข้าเป็นทฤษฎีอย่างเป็นเหตุเป็นผล
4. ขั้นนำความรู้ไปปรับใช้ (Active Experimentation) เป็นขั้นที่นำหลักการที่สรุปได้ไปประยุกต์ใช้กับสถานการณ์ใหม่

ซึ่งเกลียวประสบการณ์อันแรกของนักเรียนจะเป็นการออกภาคสนาม ได้ไปเรียนรู้แนวคิดของชุมชนที่นำผักตบชวามาสร้างให้เกิดรายได้ ลงมือปฏิบัติกิจกรรมในแต่ละฐานการเรียนรู้ องค์ประกอบของการขายสินค้าหรือการประกอบอาชีพ และการทำผลิตภัณฑ์จากชุมชน จนนักเรียนสรุปความรู้จากการออกภาคสนาม ออกมาเป็นหลักการตลาดเบื้องต้น 4P + 1P (Product Price Place Promotion + Population) รวมถึงแนวคิดเบื้องหลังในการสร้างมูลค่าสินค้า โดยการเห็นคุณค่าสิ่งที่มีอยู่รอบตัว หรือสามารถนำปัญหามาสร้างให้เกิดรายได้ให้กับตนเองและชุมชน นอกจากนี้นักเรียนยังต่อยอด ใช้ความคิดสร้างสรรค์ นำวัตถุดิบในชุมชนที่นักเรียนสังเกตเห็นมาร่วมกันคิดค้นผลิตภัณฑ์ใหม่ให้ชุมชน พร้อมนำเสนอ แลกเปลี่ยนเรียนรู้ และเติมมุมมองร่วมกันกับคนในชุมชน รวมถึงทดลองทำผลิตภัณฑ์จริงเมื่อกลับมาถึงโรงเรียน

ภาพนักเรียนทำกิจกรรมภาคสนาม

ภาพนักเรียนทดลองทำผลิตภัณฑ์ที่เสนอกับชุมชน
เกลียวประสบการณ์อันที่สอง เมื่อนักเรียนได้ลองทำผลิตภัณฑ์ให้ชุมชนแล้ว ก็ถึงคร่าวของนักเรียนที่จะคิดออกแบบผลิตภัณฑ์ของตนเองจากความชอบ ความถนัด ปัญหา และความสนใจ แล้วลงมือวางแผนผ่านหลักการตลาดเบื้องต้นด้วยตัวเอง พร้อมทั้งออกแบบให้ละเอียดขึ้นโดยใช้โมเดลทางธุรกิจ (BMC : Business Model Canvas) ซึ่งต้องมีการนำความรู้ทางคณิตศาสตร์มาใช้ในการคิดต้นทุน กำไร ราคาขาย โปรโมชั่น (เศษส่วน ร้อยละ การดำเนินการ สถิติ) นอกจากนี้นักเรียนยังสร้างแบรนด์ (ชื่อแบรนด์ แนวคิด/ที่มา โลโก้ บรรจุภัณฑ์ที่รักษ์โลก) ของตนเอง ซึ่งก็ต้องมีการเรียนรู้เรื่องกฎหมายทรัพย์สินทางปัญญาเกี่ยวกับสินค้าของตนเองด้วย นักเรียนจะรู้สึกมีความเป็นเจ้าของการเรียนรู้นี้ ทำให้สนุกไปกับมันมากขึ้น

ภาพตัวอย่างผลิตภัณฑ์ของนักเรียน
เกลียวประสบการณ์ที่สาม นักเรียนนำผลิตภัณฑ์มาทดลองกับกลุ่มเป้าหมายในโรงเรียน เพื่อรับฟังความคิดเห็น ข้อมูลจากแบบสอบถาม ข้อเสนอแนะในการปรับปรุงสินค้าในด้านต่าง ๆ นักเรียนก็ต้องวิเคราะห์แนวทางในการพัฒนาสินค้าให้มีคุณภาพ ตอบโจทย์กับกลุ่มเป้าหมายมากยิ่งขึ้น และได้แนวทางแก้ไขปัญหาที่พบเจอจากการลงมือทำ แล้วนำ Feed back นั้นมาปรับปรุง แก้ไข พัฒนาให้ดีขึ้นก่อนออกขายจริง

ภาพนักเรียนกำลัง Try out ผลิตภัณฑ์
เกลียวประสบการณ์ที่สี่ นักเรียนลงมือขายสินค้าจริงรอบที่ 1 ที่โรงเรียน ซึ่งจะเป็นตลาดที่เซฟโซนที่สุด ให้นักเรียนได้เรียนรู้เบื้องต้นก่อนออกไปเผชิญตลาดจริง โดยนักเรียนเตรียมการทุกอย่างด้วยตนเอง เพื่อเรียนรู้ประสบการณ์ ทักษะต่าง ๆ และรับฟังความคิดเห็นของผู้ซื้อ โดยสังเกตผลประกอบการที่เกิดขึ้น นำมาวิเคราะห์ถึงสาเหตุที่เป็นเช่นนั้น แล้วนำมาปรับปรุงสินค้าและการทำงานของตนเองในครั้งถัดไป จากการขายจริงรอบที่ 1 นักเรียนได้แนวทางการแก้ไขปัญหาต่าง ๆ ที่เกิดขึ้น เห็นแนวคิดของการปรับปรุงพัฒนาสินค้า การขาย และการพัฒนาตนเอง ได้เรียนรู้การทำบัญชีรายรับ รายจ่าย เพื่อให้เห็นถึงต้นทุน และกำไรที่ได้รับ รวมถึงนักเรียนตระหนักได้ว่าการทำงานสร้างรายได้เป็นเรื่องที่ไม่ง่าย

ภาพนักเรียนกำลังขายผลิตภัณฑ์ที่โรงเรียน
เกลียวประสบการณ์ที่ห้า นักเรียนลงมือขายจริงรอบที่ 2 และรอบที่ 3 ที่ตลาดข้างนอก เป็นตลาดทั่วไปที่เกิดจากนักเรียนหามาเองและครูนำมาแชร์กัน การขายครั้งนี้เหมือนนักเรียนได้แก้ตัว และเรียนรู้ว่าการขายของ การทำงานหาเงินจริง ๆ มันลำบากและเจอปัญหามากมาย ว่าจะได้เงินมา และนักเรียนก็จะได้นำแนวคิดในการปรับปรุงพัฒนาสินค้า การขาย และพัฒนาตนเองจากการขายรอบก่อนหน้า มาปรับใช้กับการขายครั้งนี้ ซึ่งเป็นการเรียนรู้ผ่านข้อผิดพลาดและปัญหา ทำให้นักเรียนได้ประสบการณ์ชีวิตจริง

ภาพนักเรียนขายผลิตภัณฑ์ของตนเองที่ตลาด มจธ.

ภาพนักเรียนขายผลิตภัณฑ์ของตนเองที่ตลาด บ้านบรรทัดทอง
สะท้อนการเรียนรู้จากนักเรียน
“ความเป็นจริงมันไม่เหมือนกับที่คิดไว้”
“เราผิดพลาดหรือล้มเหลวได้แต่ก็เราสามารถแก้ไขพัฒนาเรียนรู้และปรับปรุงให้ดีขึ้นได้เช่นกันค่ะ”
"ได้ทดลองผิดลองถูก ในการพัฒนาสินค้า"
"เป็นประสบการณ์ชีวิตครั้งหนึ่งที่มีค่า"
"ได้ทักษะอื่น ๆ ทักษะการสื่อสาร วางแผน แก้ปัญหาเฉพาะหน้า รับฟังความคิดเห็น บุคลิกภาพ"
"การหาเงินไม่ง่ายอย่างที่คิด"
“จากประสบการณ์ที่เราได้ลองหาเงินเองโดยการขายของเเละคํานวนต้นทุนเเละกําไรเอง ทําให้เราก็ภูมิใจในการที่เรา
ได้ใช้ตังที่ตัวเองหามา เเละเข้าใจถึงคุณค่าของเงิน”
แสดงความเห็นกับสมาชิกใน insKru
เก็บไอเดียไว้อ่าน และอีกมากมาย
ได้แรงบันดาลใจเต็มๆ เลยใช่มั้ย?
บันทึกแรงบันดาลใจที่ได้รับเก็บไว้ไม่มีลืมผ่านการเขียนไอเดียเลย!