เมื่อวานออกข้อสอบให้ลูกชาย เพื่อเตรียมทดทวนบทเรียน ก็เลยลองใช้ AI ในการสร้างข้อสอบดูครับ ตอนแรกก็ได้ออกมาแบบเอามาใช้ต่อยาก แต่พอลองไปหลายๆ แบบก็เริ่มเห็นแบบที่เอามาใช้ต่อได้ง่าย ก็เลยอยากเอามาเล่าให้ฟังครับ

จริงๆ เริ่มต้นก็แค่การเอาบทเรียนที่ครูให้มา upload ขึ้นไปก่อน (จริงๆ ก็แค่ลากไปวาง) แล้วก็สั่งให้มันสร้างชุดคำถามออกมาครับ แล้วตอนแรกผมก็จะได้คำถามดีๆ แต่เอาไปให้ลูกทำลำบาก มันยังขาดอีกหลายอย่างเลย

สิ่งที่ผมอยากได้แล้ว Prompt ขอข้อสอบตอนแรกมันไม่ให้

1. ผมอยากได้แบบทบทวนที่ตรงจุดมากที่สุด ให้ทดสอบส่วนที่เป็นหัวใจของเนื้อหาก่อน ไม่ใช้ทดสอบไปซะทุกอย่าง
2. ผมอยากได้แบบทดสอบที่ไม่ใช่แค่ multiple choice อยากให้มีความหลากหลาย ทั้ง ลากเส้น เติมคำ เขียนบรรยาย วาดรูป เอาให้สนุก
3. ผมอยากได้โจทย์ที่แอบโยงเรื่องที่ลูกกำลังสนใจ (ตอนนี้เค้าสนใจพวก วิทยาศาสตร์ อวกาศ)
4. ผมเคยได้ยินว่าโจทย์ที่เป็นเรื่องความเป็น/ตาย จะช่วยดึงความสนใจน้องๆ ได้ดี เหมือนกำลังเอาชีวิตรอด ก็อยากใส่ไปด้วย
5. ผมอยากให้มีเฉลยตอนท้ายด้วย ถ้าเค้าสงสัยหรือทำไม่ได้ ก็จะได้เปิดดู
6. ผมอยากให้มีเฉลยสองแบบ แบบแรกเป็นแบบคำใบ้ก่อน แล้วแบบที่สองเป็นเฉลยจริงจัง
7. ผมอยากเอาไป Print หรือส่งเป็น Pdf ให้ลูกได้เลย

พออยากได้แบบนี้ก็เลยพยายามสร้าง Prompt Template ที่ช่วยปั้นแบบทดสอบขึ้นมาครับ 😊 หลังจากพยายามปั้นอยู่พักนึงก็ได้ Prompt ที่พอไปได้ครับ

-----

ลูกผมอยู่ ม.1 กำลังต้องสอบเรื่องใน slide นี้ อยากให้ลองสรุปประเด็นสำคัญ เพื่อใช้สำหรับการสอบ

จากนั้นสร้าง "แบบทดสอบ สำหรับวัดความเข้าใจ" และทำให้พร้อมสำหรับการสอบที่กำลังจะมาถึง

โดยแบบทดสอบจะมีทั้งส่วนที่เป็น multiple choice, เติมคำ, ข้อเขียน, การเชื่อมโยง เติมกราฟ หรือ วาดภาพอธิบาย ให้มีความหลากหลาย ทำได้อย่างสนุกสนาน

โจทย์มีทั้งสนุก และทั้งเกี่ยวกับความเป็นตาย เพื่อกระตุ้นให้สนใจ และเห็นประโยชน์ เชื่อมโยงกับชีวิตจริง

น้องกำลังสนใจเรื่อง "วิทยาศาสตร์ อวกาศ" อยากให้นำเรื่องนี้มาสร้างเป็นโจทย์

ให้ทำเฉลยตอนท้าย โดยให้ชุดแรกเป็นการบอกใบ้ หรือให้ Hint เพื่อให้น้องได้เงื่อนงำในการนำไปหาคำตอบ แล้วให้ชุดที่สองเป็นการเฉลยแบบเข้าใจง่ายให้เห็นลำดับการคิด การแก้ปัญหา เป็นขั้นเป็นตอน

###

output เป็น HTML แบบพร้อม print

###

ให้ถาม yes/no ก่อนเพื่อให้สามารถสร้างออกมาได้ดีที่สุด แล้วสร้างจริงเมื่อได้รับคำสั่ง "next"

----

การเขียน Prompt ก็ประมาณนี้เลยครับ เขียนเป็นภาษาไทยง่ายๆ ตรงไปตรงมาครับ ผมขออธิบาย Prompt นิดนึงนะครับ เผื่อใช้เป็นเทคนิคในการปรับแก้ให้ออกมาโดนใจมากขึ้น ลองมาดูไปทีละบรรทัดนะครับ

>> "ลูกผมอยู่ ม.1 กำลังต้องสอบเรื่องใน slide นี้ อยากให้ลองสรุปประเด็นสำคัญ เพื่อใช้สำหรับการสอบ"

1. ผมใช้วิธี upload slide แทนที่จะบอกชื่อบทเรียน เพราะทำให้ข้อสอบตรงกับเนื้อหาที่โรงเรียน หรือครูสอน เด็กจะได้ทบทวนได้ง่ายกว่า หรือช่วยให้คำศัพท์ที่ครูใช้ มันอยู่ในแบบทดสอบด้วย ช่วยให้เข้าใจได้เร็ว
2. ผมบอกชั้นปี เพราะบางครั้งเนื้อหาเดียวกัน ก็สอนซ้ำในหลายชั้นปี ซึ่งก็จะมีความลึกไม่เท่ากัน
3. ผมให้ AI สรุปประเด็นออกมาก่อน วิธีนี้เรียก Cot - Chain of thought ช่วยให้ AI ค่อยๆ คิดเป็นลำดับ ทำให้ผลลัพทธ์ออกมาตรงใจมากขึ้น

>> "จากนั้นสร้าง "แบบทดสอบ สำหรับวัดความเข้าใจ" และทำให้พร้อมสำหรับการสอบที่กำลังจะมาถึง"

ผมย้ำกับ AI ว่าไม่ใช่ข้อสอบวัดความจำ แต่เป็นข้อสอบวัดความเข้าใจ ไม่งั้นมันจะเอาท่าง่าย คือเอาคำใน slide มาถามเลย แต่ถ้าแบบทดสอบไหนครูอยากวัดความจำ หรือวัดด้านไหนก็บอกมันได้เลยครับ

>> "โดยแบบทดสอบจะมีทั้งส่วนที่เป็น multiple choice, เติมคำ, ข้อเขียน, การเชื่อมโยง เติมกราฟ หรือ วาดภาพอธิบาย ให้มีความหลากหลาย ทำได้อย่างสนุกสนาน"

บรรทัดนี้ช่วยบอก AI ว่าเราอยากได้ปลายทางเป็นแบบไหนได้บ้าง และที่สำคัญคือ "ทำได้อย่างสนุกสนาน" อันนี้คือส่วนที่ปล่อยให้ AI ได้สร้างสรรค์ ต้องดูว่ามันตีความคำว่า "สนุกสนาน" อย่างไร แต่เท่าที่ลองดูมันออกมาหลายแบบมาก ตั้งแต่ให้ข้อสอบทั้งหมดเป็นเรื่องราว หรือสร้างตัวละครให้ข้อสอบ

>> "โจทย์มีทั้งสนุก และทั้งเกี่ยวกับความเป็นตาย เพื่อกระตุ้นให้สนใจ และเห็นประโยชน์ เชื่อมโยงกับชีวิตจริง น้องกำลังสนใจเรื่อง "วิทยาศาสตร์ อวกาศ" อยากให้นำเรื่องนี้มาสร้างเป็นโจทย์"

อันนี้สำคัญมากๆ มันคือส่วนที่กำหนดเนื้อเรื่องให้กับโจทย์ ทำให้บทเรียนของเรามันสนุกเหมือนกำลังอ่านนิทาน มีของที่ให้คิด มีความท้าทายอยู่ในเรื่อง แทนที่จะทำแบบทดสอบให้เหมือน "งาน" แต่ทำให้แบบทดสอบเหมือนเรื่องที่ "สนุก" ผมเชื่อว่าเมื่อเด็กสนุก เค้าจะใส่แรงมากขึ้น ทั้งแรงใจและแรงสมอง

จุดที่สำคัญอีกอันคือเอาเรื่องที่เค้าชอบมาเป็นโจทย์ ถ้าน้องชอบประวัติศาสตร์ ชอบกันดัม ชอบลาบูบู้ ชอบการ์ตูน อะไรก็เอามาใส่ได้เลย ผมว่าถ้าน้องทุกคนมีข้อสอบของตัวเอง มันจะดีมากๆๆๆๆ ส่วนเรื่องตรวจคำตอบ น้องก็ตรวจเองอยู่แล้ว ไม่ต้องเอามาให้ครูตรวจ ไว้ข้อไหนไม่เข้าใจจริงๆ ค่อยมาถามก็ได้

>> "ให้ทำเฉลยตอนท้าย โดยให้ชุดแรกเป็นการบอกใบ้ หรือให้ Hint เพื่อให้น้องได้เงื่อนงำในการนำไปหาคำตอบ แล้วให้ชุดที่สองเป็นการเฉลยแบบเข้าใจง่ายให้เห็นลำดับการคิด การแก้ปัญหา เป็นขั้นเป็นตอน"

ส่วนนี้คือการบอกวิธีสร้างเฉลยครับ คือบอกให้มันมีเฉลยสองชุด ชุดนึงคือแบบบอกใบ้ อีกชุดเป็นการเฉลยอย่างละเอียด แต่จะสังเกตว่าผมไม่ใช่คำว่า "ละเอียด" เพราะจริงๆ ผมอยากได้เฉลยที่เข้าใจง่ายต่างหาก น้องเค้าทำไม่ได้ บอกใบ้ก็ยังทำไม่ได้ ดังนั้นเค้าอยากได้คำอธิบายที่ย่อยง่าย ไม่ใช่ละเอียด

>> "###"

>> "output เป็น HTML แบบพร้อม print"

>> "###"

1. เวลาคุยกับ AI แล้วต้องการขั้นไปเรื่องถัดไป ให้ใช้ "###" ตัว AI จะเข้าใจได้ง่ายขึ้น
2. ผมให้มันสร้างเว็บขึ้นมาเลย (HTML) และย้ำว่าให้มันสร้างมาแบบพร้อมพิมพ์ เพื่อให้มันใส่ Style Sheet สำหรับ print ไว้ด้วย รวมถึงมันจะรู้ว่าเดี๋ยวเราต้องไปแบ่งหน้า มันก็จะเตรียมให้เราด้วยเลย

>> "ให้ถาม yes/no ก่อนเพื่อให้สามารถสร้างออกมาได้ดีที่สุด แล้วสร้างจริงเมื่อได้รับคำสั่ง 'next' "

ข้อสุดท้ายสำคัญจริงๆ ครับ เพราะเราบอกยังไงมันก็ไม่ครอบคลุม และจะมีเรื่องที่ AI ไม่แน่ใจแน่ๆ ดังนั้นก่อนจะให้มันทำ ต้องให้มันถามเราก่อน แล้วคำตอบที่ใช้ก็จดไว้นะครับ เอาคำตอบไปเติมใน Prompt หลัก แล้วถ้าต้องการทำครั้งที่ 2, 3 ก็ไม่ต้องใส่บรรทัดนี้แล้ว

------

อันนี้เป็นตัวอย่างที่มันถามผมครับ นอกจากเราจะตอบเป็น Yes/No เรายังใส่คำบรรยายลงไปได้ด้วยครับ

ผลที่ได้จะออกมาแบบนี้ก็ให้เรากด copy ที่มุมขวาบน แล้วเอาไปวางบน Notepat หรือบน TextEdit ตัวไหนก็ได้ครับ แล้ว save เป็นไฟล์นามสกุล HTML

จากนั้นก็เอาไฟล์นี้ไปเปิดบน Browser แล้วสั่ง Print ได้เลย หรือจะสั่งให้ออกมาเป็น pdf ก็ได้ครับ

ถ้าคุณครูสงสัยจุดไหน หรือมีอะไรแนะนำผมได้ ฝากบอกได้เลยนะครับ 🙏