กิจกรรมหนึ่งของคาบปฐมนิเทศคือ การที่ครูและนักเรียนช่วยกันคิดกติกาในการเรียน ที่จะทำให้นักเรียนรู้สึกว่า “ห้องเรียนนี้เป็นพื้นที่ของทุกคน” ไม่ใช่เพียงกฎที่ครูกำหนดฝ่ายเดียว จึงเกิดความร่วมมือ ความรับผิดชอบ และความเต็มใจในการปฏิบัติตามมากขึ้น
นอกจากนี้ ยังช่วยสร้างบรรยากาศการเรียนรู้ที่เป็นมิตร เปิดโอกาสให้ทุกคนได้แสดงความคิดเห็น เคารพซึ่งกันและกัน และเรียนรู้อย่างมีความสุข 

1.  ครูให้แนวทางการคิดกฎกติกาของชั้นเรียน ดังตัวอย่างต่อไปนี้

2.  ให้ทุกกลุ่มช่วยกันคิดกลุ่มละ 1 ข้อ ใช้เวลาประมาณ 5 นาที
3.  จากนั้นครูให้ทุกกลุ่มนำเสนอกติกาของชั้นเรียน โดยครูอาจจะเสนอแนะ หรือช่วยปรับภาษาเพื่อลดบรรยากาศเชิงลบ เช่น งดใช้คำว่า "ห้าม" หรือ "อย่า..."
4.  จากนั้นครูให้นักเรียนทุกคนสามารถโหวตกติกาที่ชื่นชอบและเห็นชอบว่าเหมาะต่อห้องเรียนของตนเอง โดยนักเรียน 1 คนโหวตได้ 2 ครั้ง  
5.  สรุปผลโหวตและกติกาของห้องเรียนที่ได้จากการระดมความคิด และประชามติ
       หลังจากนั้นครูทำโปสเตอร์กติกาของชั้นเรียนแจ้งนักเรียนอีกครั้งผ่านกลุ่มไลน์ หรือGoogle Classroom แนะนำให้ใช้ Gemini ในการสร้างโปสเตอร์ด้วยความสะดวกและรวดเร็ว

เมื่อทุกคนเข้าใจข้อตกลงร่วมกัน จะเกิดสิ่งต่อไปนี้ 

-  ห้องเรียนก็จะมีระเบียบ
-  เอื้อต่อสมาธิและการเรียนรู้มากขึ้น

-  ฝึกทักษะชีวิตให้นักเรียน เช่น การรับฟังเหตุผล การอยู่ร่วมกับผู้อื่น การคิดอย่างมีเหตุผล และการเคารพสิทธิของส่วนรวม

-  เหมาะกับนักเรียนประถมศึกษาตอนปลาย และนักเรียนระดับมัธยมศึกษาที่สามารถแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับกฎ กติกาได้
-  ครูอาจจะแนะนำการคิดกติกา มีหลักดังนี้  
   ทุกคนสามารถปฏิบัติได้  
   ทำแล้วจะส่งผลให้บรรยากาศในห้องเรียน และผลการเรียนดีขึ้น    
   ทำแล้วช่วยลดปัญหาเดิมๆในห้องเรียนของเรา