
สวัสดีคุณครูชาวอินส์ทุกท่านอีกครั้งครับ ห่างหายไปนานมากกับการลงไอเอีย ช่วงนี้เปลี่ยนบรรยากาศกับโรงเรียนใหม่ เพิ่งเริ่มเข้าที่เข้าทาง วันนี้มาพร้อมการสานต่อไอเดียจากครูท่านหนึ่งที่สร้างไอเดีย "จิ๊กซออสมการ" ครูฟลุ๊คนั่งตระหนักนึกคุ้นได้ว่าคล้ายกับรูปแบบของ Tangram คือการสร้างสรรค์รูปร่างตามจินตนาการด้วยรูปเรขาคณิตเพียง 7 ชิ้น อาจจะประกบด้านด้วยกันหรือไม่ก็ได้ แต่ถ้าจะให้ใช้ความรู้การแก้อสมการได้จริง มันก็ต้องกลับไปเป็นจิ๊กซอว์ แล้วทำยังไงให้มันไม่จำเจแค่ภาพเดียวเหมือนกันหมดล่ะ ลองมาดูขั้นตอนและทบทวนความรู้ตามนี้นะ
ความรู้ที่ใช้ : การแก้อสมการเชิงเส้นตัวแปรเดียว
มาตรฐาน/ตัวชี้วัด : ค 1.3 ม.3/1 เข้าใจและใช้สมบัติของการไม่เท่ากันเพื่อวิเคราะห์และแก้ปัญหา
โดยใช้อสมการเชิงเส้นตัวแปรเดียว
ทักษะที่นักเรียนจะได้รับ : Growth Mindset (สร้างพื้นที่ให้นักเรียนเชื่อว่ายังแก้ปัญหาได้ และต่อยอดจนประกอบสำเร็จ)
- การแก้อสมการทำได้ด้วยการดำเนินการบวก ลบ คูณ หาร ทำอย่างไรก็ได้ให้ฝั่งหนึ่งเหลือเพียงตัวแปรที่มีค่าสัมประสิทธิ์เป็น 1 ซึ่งนั่นก็คือวิธีการย้ายข้างสมการ (ทำเหมือนการแก้สมการเป๊ะ แค่เปลี่ยนเป็นเครื่องหมายแสดงการไม่เท่ากัน)
ขั้นตอนการเตรียมชิ้นส่วนและอุปกรณ์
1. ค้นหาภาพ Tangram หลากหลายรูปร่างจากในเว็บต่าง ๆ (ในที่นี้จะนำมา 3 รูป) โดยควรเป็นภาพที่มีชิ้นส่วนประกบกันทุกชิ้น
2. สร้างรูปเรขาคณิต 7 ชิ้นประกบเข้าด้วยกันหมดให้เป็นรูปสี่เหลี่ยมรูปเดียวในเว็บไซต์ Canva (หรือจะสร้างรูปสี่เหลี่ยมแล้วใช้เส้นแบ่งให้ได้ 7 ชิ้นก็ได้)
3. กำหนดโจทย์แก้อสมการเชิงเส้นตัวแปรเดียว โดยแนะนำให้วางรูปเรขาคณิตในลักษณะเดียวกับ Tangram ที่หามาก่อน (นั่นคือภาพสุดท้ายที่ประกอบเสร็จสิ้น) แล้วพิมพ์โจทย์และคำตอบคู่กันในบริเวณที่ประกบกัน อย่าลืมตรวจทานด้วยว่าคำตอบถูกต้องตามหลักการของอสมการหรือไม่
4. นำรูปเรขาคณิต 7 ชิ้นกลับมาประกบเป็นรูปสี่เหลี่ยมใหญ่ดังเดิม วางภาพอ้างอิง และหมายเลขชุดโจทย์
5. พิมพ์ออกมาผ่านเครื่องพิมพ์ เคลือบแผ่นสติ๊กเกอร์ใส PVC ขนาด A4 จะได้ดังภาพด้านล่าง
ภาพที่ 1 ตัวอย่างภาพชุดโจทย์ที่ 1 นก (มีติดบัคเรื่องรูปสี่เหลี่ยมด้านขนานเล็กน้อยแต่ผลไม่เปลี่ยนแปลง)
6. ตัดแผ่นชุดโจทย์ออกเป็นชิ้นส่วน วางกองรวมเป็นชุดแล้วเขียนเลขรหัสไว้ด้านหลัง เพื่อความสะดวกต่อการจัดชุดแจกนักเรียน ดังนี้
6.1 เขียนเลขชุดโจทย์ ตามด้วยตัวอักษร A-G (คือชิ้นที่ .. ในชุดนั้น) หากจำเป็นต้องแจกชุดโจทย์นี้แก่นักเรียนมากกว่า 1 คน ควรระบุ 'เลขเซ็ต' ที่ด้านหลังด้วยปากกาสีแดง
6.2 ควรเขียนรหัสตามข้อ 6.1 ทุกชิ้นเพื่อป้องกันการสลับชิ้นส่วน ซึ่งจะเป็นปัญหาใหญ่เมื่อต้องแจกนักเรียนในชั่วโมง
7. จัดชุดโจทย์ไว้แจก ให้นักเรียนทำในชั่วโมง ดังภาพ
ภาพที่ 2 สาธิตการตัดชุดโจทย์หลังจากเคลือบด้วยสติ๊กเกอร์ใส PVC ขนาด A4
ภาพที่ 3 การระบุเลขรหัสที่ด้านหลังชิ้นส่วน เลขหน้าแสดงชุดโจทย์ที่สอดคล้องกับเฉลย
ภาพที่ 4 ชุดโจทย์หลังการตัดและจัดกลุ่ม
(ชั้นเรียนครูฟลุ๊คมี 12 คนแต่คคิดโจทย์ไม่ไหว เลยขอนำมา 3 โจทย์(ชุด) แบ่งโจทย์ชุดละ 4 คน)
ขั้นตอนการดำเนินกิจกรรม (ในวันนั้นที่ใช้สื่อทำอะไรบ้าง)
ขั้นนำ
1. แนะนำให้ทบทวนความรู้การแก้อสมการ โดยสุ่มโจทย์เขียนบนกระดาน (ควรเตรียมโจทย์มาล่วงหน้า) มีโจทย์กี่ข้อ ชวนกระตุ้นให้นักเรียนคิดไปพลางๆ และนึกเลข 1 ตัวไว้ในใจ
2. ให้นักเรียนทุกคน (หรือทุกคู่) หลับตา ชูเลขที่ต้องการขึ้น คนที่ (หรือคู่ที่) ชูเลขได้ไม่ซ้ำกับนักเรียนคนใดเลย จะได้สิทธิ์รับข้อนั้นไปเลย กรณีเลือกซ้ำกันจะให้กลับชูใหม่อีกครั้ง จนกว่านักเรียนจะเลือกโจทย์ต่างกันทั้งหมด (หากกลัวว่าจะใช้เวลานานไป ให้ทำเป็นคู่หรือทำเป็นกลุ่มได้เลย)
3. นักเรียนแก้อสมการตามโจทย์ที่เลือกไว้ เพื่อเป็นการทบทวนความรู้ก่อนเข้ากิจกรรม

ภาพที่ 5 กิจกรรมทบทวนการแก้อสมการจากโจทย์ที่กำหนดให้
ขั้นสอน
4. ครูได้มีการแนะนำเพิ่มเติมเกี่ยวกับการแก้อสมการโดยกรณีการคูณหรือหารด้วยจำนวนลบ ซึ่งกรณีจำเป็นต้องมีการเปลี่ยนเครื่องหมายเป็นตรงกันข้าม คือ > เป็น < และ < เป็น > (>= และ <= ทำเหมือนกัน)
ขั้นทำกิจกรรม
5. ครูใช้วิธีเช่นเดียวกับข้อ 2 แต่ในชั่วโมงวันนี้ที่มีโจทย์ 3 ชุด (ชุดละ 4 เซ็ต) ให้นักเรียนนึกเลข 1 2 หรือ 3 ไว้ในใจ หลับตาแล้วชูเลข คนที่เลือกเลขเดียวกัน รวมกันไม่เกิน 4 คนพอดีจะได้รับโจทย์ชุดนั้นไปเลย กลุ่มนักเรียนที่เลือกเลขเดียวกันเกิน 4 คนจะต้องชูเลขรอบใหม่ ตามชุดโจทย์ที่เหลืออยู่
6. ครูอธิบายกติกาและขั้นตอนการทำกิจกรรม โดยดำเนินดังนี้
6.1 นักเรียนจะต้องแก้อสมการให้ได้คำตอบ อาจจะทดไว้ด้านหลังชิ้นส่วน หรือทดไว้ในกระดาษทดของนักเรียน
6.2 แต่ละชิ้นส่วนจะมีโจทย์อสมการ หรือมีคำตอบของอสมการ นักเรียนจะต้องนำโจทย์มาจับคู่กับคำตอบที่ใช่โดยควรประกบให้ตรงกันพอดี (ตำแหน่งโจทย์กับคำตอบตรงกันเป๊ะ)
6.3 หากประกอบสำเร็จ ให้นักเรียนวาดรูปชิ้นส่วนที่นักเรียนประกอบได้ลงในใบกิจกรรมหน้าแรก แล้วเลือกอสมการ 2 ข้อจากชิ้นส่วน ไปแสดงวิธีหาคำตอบของสมการในหน้าที่ 2 (รูปจะประกอบได้สมบูรณ์ก็ต่อเมื่อนักเรียนแก้อสมการถูกต้องทุกคู่)
NOTE : ไฟล์แนบเป็นไฟล์ตัวอย่างโจทย์และใบกิจกรรมนะ ครูสามารถคิดโจทย์ใหม่ด้วยตนเองได้เลย แต่ใบกิจกรรมนำโลโก้ออกก่อนนะครับ
ภาพที่ 6 ตัวอย่างผลงานนักเรียนที่ประกอบสำเร็จ
(รูปนก - หากประกบโจทย์และคำตอบในตำแหน่งที่ตรงเป๊ะ จะได้รูปสัตว์หรือสิ่งของที่สมบูรณ์)

ภาพที่ 7 ตัวอย่างผลงานนักเรียนที่ประกอบสำเร็จ - รูปจรวดหรือรูปปลา (มองได้ 2 ลักษณะ)
**หากทำใบกิจกรรมเสร็จไม่ทันในชั่วโมง ขอแค่แก้อสมการแล้วประกอบสำเร็จก็เพียงพอแล้ว สามารถให้นักเรียนนำโทรศัพท์มาถ่ายผลงานตัวเองไว้ก่อนได้แล้วค่อยไปวาดรูป แก้อสมการ แล้วส่งในชั่วโมงถัดไป**
หวังว่าครูทุกท่านจะสนุกกับการทำกิจกรรมให้นักเรียน และนักเรียนของท่านสนุกกับการเรียนรู้นะครับ
และก็อย่าลืมสนับสนุนเจ้าของต้นฉบับไอเดียกันด้วยนะ
แล้วเจอกันไอเดียถัดไปครับ
แสดงความเห็นกับสมาชิกใน insKru
เก็บไอเดียไว้อ่าน และอีกมากมาย
ได้แรงบันดาลใจเต็มๆ เลยใช่มั้ย?
บันทึกแรงบันดาลใจที่ได้รับเก็บไว้ไม่มีลืมผ่านการเขียนไอเดียเลย!