
รายงานแนวปฏิบัติที่ดี (Best Practice) เรื่อง “จากต้นทุนทางวัฒนธรรม สู่นวัตกรรมการอ่านจับใจความ :
การจัดการเรียนรู้เชิงรุกด้วยแบบฝึกทักษะนิทานพื้นบ้านนครราชสีมา
เพื่อพัฒนาความสามารถการอ่านจับใจความของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1”
จัดทำขึ้นโดยมีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) พัฒนากิจกรรมการเรียนรู้การอ่านจับใจความโดยการจัดการเรียนรู้เชิงรุกร่วมกับแบบฝึกทักษะนิทานพื้นบ้านนครราชสีมา
ให้มีประสิทธิภาพตามเกณฑ์ 80/80 2)
เปรียบเทียบความสามารถการอ่านจับใจความของนักเรียนระหว่างก่อนเรียนและหลังเรียน
และ 3) ศึกษาความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อกระบวนการจัดการเรียนรู้ กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการดำเนินงาน
คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1/1 โรงเรียนถนนสุรนารายณ์ (คุรุรัฐประชาสรรค์)
สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครราชสีมา เขต 5 ภาคเรียนที่ 1
ปีการศึกษา 2568 จำนวน 27 คน
การดำเนินงานใช้วงจรการบริหารงานคุณภาพ
(PDCA)
เป็นกรอบในการพัฒนา ควบคู่กับกระบวนการจัดการเรียนรู้เชิงรุก 5
ขั้นตอน ซึ่งสังเคราะห์จากแนวคิดของนักวิชาการ ได้แก่ ขั้นกระตุ้นให้อยากอ่าน ขั้นพินิจสารอย่างมีจุดมุ่งหมาย
ขั้นจับใจความสาระสำคัญ ขั้นแบ่งปันด้วยการสนทนา และขั้นนำพาสะท้อนคิด
นำมาจัดกิจกรรมคู่กับนวัตกรรมแบบฝึกทักษะนิทานพื้นบ้านนครราชสีมา
ซึ่งผ่านกระบวนการศึกษาและสังเคราะห์ลักษณะร่วมจากนักวิชาการจำแนกได้ 8 ประเภท
ได้แก่ นิทานสอนใจ (เจ้าเมืองใจอารี) นิทานสัตว์ (นกกระจอกอาสา) นิทานมุกตลก
(พ่อตากับลูกเขย) นิทานอธิบายเหตุ (ทำไมบอนจึงคัน) นิทานชีวิต (แม่ย่าตาบอด)
นิทานมหัศจรรย์ (ไก่แก้วหอมชู) นิทานประจำถิ่น (ท้าวปาจิตนางอรพิม) และนิทานศาสนา
(ศุภมิตร) นำมาจัดทำเป็นแบบฝึกทักษะจำนวน 8 ชุด รวม 16 ชั่วโมง
โดยเครื่องมือวัดและประเมินผลทุกฉบับได้รับการตรวจสอบคุณภาพจากผู้เชี่ยวชาญก่อนนำไปใช้จริง
ผลการดำเนินงานพบว่า
กิจกรรมการเรียนรู้มีประสิทธิภาพ 89.95/80.37 ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์มาตรฐาน 80/80
ที่กำหนด
นักเรียนมีคะแนนความสามารถในการอ่านจับใจความหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ
.05 โดยคะแนนเฉลี่ยเพิ่มขึ้นจากร้อยละ 45.07 เป็นร้อยละ 80.37
และนักเรียนทุกคนมีผลการอ่านจับใจความผ่านเกณฑ์ร้อยละ 80 ตามเป้าหมายที่กำหนด
นอกจากนี้ นักเรียนสามารถสร้างชิ้นงานจากแบบฝึกทักษะและสรุปสาระสำคัญจากนิทานพื้นบ้านได้ครบทุกคน
และมีความพึงพอใจต่อการจัดการเรียนรู้โดยรวมอยู่ในระดับมาก
อีกทั้งยังสามารถต่อยอดองค์ความรู้จนได้รับรางวัลจากการแข่งขันทักษะทางวิชาการต่าง
ๆ อาทิ การแขงขันการเขียนเรียงความ การแขงขันสร้างการ์ตูน Animation ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น การแข่งขันเล่าประวัติศาสตร์บ้านฉัน ซึ่งนวัตกรรมได้รับการเผยแพร่ผ่านกระบวนการชุมชนแห่งการเรียนรู้ทางวิชาชีพ
(PLC) และการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในฐานะวิทยากรแก่ครูทั้งในระดับเขตพื้นที่การศึกษา
ระดับจังหวัด และได้รับการตีพิมพ์เผยแพร่ผ่านวารสารคณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยนครพนม
ส่งผลให้สถานศึกษาเกิดแนวปฏิบัติที่ดีในการจัดการเรียนรู้เชิงรุกที่บูรณาการภูมิปัญญาท้องถิ่นเข้ากับการพัฒนาทักษะการอ่านอย่างเป็นรูปธรรม
ช่วยยกระดับผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ส่งเสริมความภาคภูมิใจในวัฒนธรรมท้องถิ่น
และสามารถใช้เป็นต้นแบบในการประยุกต์ใช้เพื่อพัฒนาการเรียนการสอนในสถานศึกษาอื่นได้อย่างมีประสิทธิภาพ
แสดงความเห็นกับสมาชิกใน insKru
เก็บไอเดียไว้อ่าน และอีกมากมาย
ได้แรงบันดาลใจเต็มๆ เลยใช่มั้ย?
บันทึกแรงบันดาลใจที่ได้รับเก็บไว้ไม่มีลืมผ่านการเขียนไอเดียเลย!