
กิจกรรม: "Need or Want Survival: ประมูลชีวิต ลิขิตงบประมาณ"
ระดับชั้น: มัธยมศึกษาปีที่ 1เวลาที่ใช้: 1 - 2 คาบเรียน (50 - 100 นาที)
เป้าหมาย:ทบทวนและแยกแยะความแตกต่างระหว่าง Need (สิ่งที่ต้องมีเพื่อดำรงชีวิต/การเรียน) และ Want (สิ่งที่เติมเต็มความพึงพอใจส่วนตัว)ฝึกทักษะการปรับลดรายจ่ายส่วน Want เมื่อเกิดสถานการณ์รายรับไม่เพียงพอ
🧩 ขั้นตอนการดำเนินกิจกรรม (4 ขั้นตอน)
ขั้นที่ 1: "เปิดตลาดประมูลไอเทมชีวิต" (15 นาที)

แบ่งนักเรียนเป็นกลุ่ม กลุ่มละ 4–5 คน แจก เงินจำลองกลุ่มละ 1,000 บาท (กิจกรรมนี้เพื่อเพิ่มความสนุกสนานและความสมจริง ให้ครูใช้เป็นเงินจำลองค่ะ รับรองความสนุกขึ้น 100%) ครูเปิดประมูลการ์ดรายการใช้จ่ายในชีวิตประจำวัน (เช่น ข้าวกลางวัน, เสื้อผ้าแฟชั่น, ยารักษาโรค, ชานมไข่มุก, ค่าเดินทาง, แพ็กเกจอินเทอร์เน็ตเรียนออนไลน์, เติมเงินเกม, หูฟังไร้สาย) แต่ละกลุ่มต้องบริหารเงิน 1,000 บาทเพื่อประมูลไอเทมเข้ากลุ่มให้ได้มากที่สุด (ขั้นตอนประมูลนี้ ครูต้องสวมบทบาทนักขายค่ะ ขายไอเทมกระตุ้นนักเรียนให้แข่งกันประมูลไอเทมให้ได้ เพื่อให้เรามองเห็นถึงการวางแผนการตัดสินใจใช้จ่าย และเสนอราคาที่เหมาะสมไม่เกินความจำเป็นในการจ่าย)

ขั้นที่ 2: "จัดหมวดหมู่ Need vs Want" (15 นาที) แต่ละกลุ่มนำการ์ดไอเทมที่ประมูลได้มาติดลงบน "Survival Board" โดยจำแนกออกเป็น 2 ฝั่ง :Need (ความจำเป็น): สิ่งที่ถ้าไม่มีแล้วจะกระทบต่อการดำรงชีวิต การเรียน หรือสุขภาพWant (ความต้องการ): สิ่งที่มีก็ดี แต่ถ้าไม่มีก็ยังดำเนินชีวิตต่อไปได้ฝึกคำนวณร้อยละ: ให้นักเรียนคำนวณว่า "เงินที่ใช้ไปกับ Need และ Want คิดเป็นกี่เปอร์เซ็นต์ของงบประมาณ 1,000 บาท"

ขั้นที่ 3: "สถานการณ์วิกฤต: เงินสะพัดลดวูบ!" (15 นาที) ครูสุ่มเปิดการ์ดสถานการณ์ฉุกเฉิน เช่น “สัปดาห์นี้ผู้ปกครองลดเงินค่าขนมลง 40%” หรือ “เกิดเหตุจำเป็นต้องจ่ายค่าอุปกรณ์การเรียนด่วน 300 บาท”ภารกิจเอาชีวิตรอด: แต่ละกลุ่มต้องประชุมกันเพื่อ ตัดลดรายจ่าย โดยใช้หลักการทางการเงิน:ต้องรักษา Need ไว้ก่อนตัดลดหรือยกเลิก Want ออกเป็นอันดับแรก เพื่อให้งบประมาณกลับมาสมดุล (กิจกรรมขั้นนี้สนุกมากค่ะ นักเรียนจะหัวร้อนเมื่อสุ่มได้การ์ดที่ต้องเสียเงินในภาวะวิกฤต นักเรียนต้องบริหารจัดการเงินและไอเทมที่มี โดยการวางแผนตัดสินใจไม่ให้เงินติดลบและยังประทังชีวิตต่อไปให้ได้ เมื่อได้การ์ดโอกาสนักเรียนก็จะดีใจได้เงินมาใช้ชีวิตต่อค่ะ ช่วงกิจกรรมนี้ครูก็สอดแทรกเรื่องของเหตุการณ์ในชีวิตที่อาจจะเข้ามาแล้วต้องใช้เงินฉุกเฉิน เน้นไปในทางเรื่องการวางแผนทางการออมด้วยค่ะ)
ขั้นที่ 4: "ถอดบทเรียนและสะท้อนคิด" (10 นาที) ชวนนักเรียนอภิปรายและสรุปบทเรียนร่วมกันผ่าน 3 คำถามสำคัญ: มีไอเทมชิ้นใดไหมที่เพื่อนบางคนมองว่าเป็น Want แต่บางคนมองว่าเป็น Need? เพราะเหตุใด? (เช่น แพ็กเกจอินเทอร์เน็ต หรือ สมาร์ตโฟน)หากเราใช้จ่ายตาม Want ก่อน Need จะส่งผลกระทบต่อเป้าหมายการออมเงินอย่างไร?ประโยคเตือนใจสั้น ๆ ของนักเรียนก่อนตัดสินใจจ่ายเงินซื้อของในครั้งต่อไปคืออะไร?
จากการจัดกิจกรรมการเรียนรู้ “Need or Want Survival: ประมูลชีวิต ลิขิตงบประมาณ” ซึ่งเป็นกิจกรรมการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) ที่มุ่งเน้นให้นักเรียนได้ลงมือปฏิบัติจริงผ่านสถานการณ์จำลองการบริหารเงิน ภายใต้งบประมาณที่กำหนด โดยนักเรียนทำงานร่วมกันเป็นกลุ่มเพื่อประมูลรายการใช้จ่ายในชีวิตประจำวัน จำแนกสิ่งที่จำเป็น (Need) และสิ่งที่ต้องการ (Want) คำนวณร้อยละของรายจ่าย และปรับแผนการใช้จ่ายเมื่อเผชิญกับสถานการณ์ทางการเงินที่ไม่คาดคิด พบว่า กิจกรรมช่วยส่งเสริมให้นักเรียนได้เรียนรู้และฝึกทักษะทางการเงินผ่านประสบการณ์ที่ใกล้เคียงกับชีวิตจริง นักเรียนได้ฝึกวิเคราะห์และจำแนกความแตกต่างระหว่าง Need และ Want โดยพิจารณาจากความจำเป็นในการดำรงชีวิต สุขภาพ และการเรียนรู้ รวมทั้งได้แลกเปลี่ยนความคิดเห็นและให้เหตุผลประกอบการตัดสินใจ นอกจากนี้ นักเรียนยังได้ประยุกต์ใช้ความรู้ทางคณิตศาสตร์ในการคำนวณรายจ่ายรวม เงินคงเหลือ และร้อยละของงบประมาณ ตลอดจนฝึกวางแผนและปรับลดรายจ่ายเมื่อรายรับลดลงหรือมีค่าใช้จ่ายจำเป็นเพิ่มขึ้น โดยให้ความสำคัญกับรายจ่ายที่จำเป็นก่อนและพิจารณาลดรายจ่ายที่ไม่จำเป็นตามความเหมาะสม ในด้านทักษะกระบวนการ นักเรียนได้พัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์ การแก้ปัญหา การตัดสินใจอย่างมีเหตุผล การสื่อสาร และการทำงานร่วมกันเป็นทีม โดยสมาชิกในกลุ่มได้ร่วมกันวางแผน บริหารงบประมาณ และตรวจสอบความถูกต้องของการคำนวณ เพื่อให้รายจ่ายรวมไม่เกินงบประมาณที่สามารถใช้จ่ายได้ ขณะเดียวกัน กิจกรรมยังเปิดโอกาสให้นักเรียนตระหนักถึงความแตกต่างของบริบทและความจำเป็นของแต่ละบุคคล ซึ่งช่วยส่งเสริมการยอมรับความคิดเห็นที่หลากหลาย โดยสรุป กิจกรรมนี้เป็นแนวทางหนึ่งในการพัฒนาความฉลาดรู้ทางการเงินของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 ผ่านการบูรณาการความรู้ทางคณิตศาสตร์กับการตัดสินใจในชีวิตประจำวัน ช่วยให้นักเรียนเห็นความสำคัญของการจัดลำดับความจำเป็น การวางแผนงบประมาณ การควบคุมรายจ่าย และการสร้างวินัยทางการเงิน
ลองนำไปใช้ทำกิจกรรมในชั้นเรียนดูค่ะ เพราะการเงินเป็นสิ่งที่เราควรเรียนรู้ตั้งแต่วัยเด็ก ให้เด็กๆ โตไปใช้เงินเป็นค่ะ สามารถดูกิจกรรมการเรียนรู้เพิ่มเติมได้ที่ลิ้งค์วิดีโอนี้ได้นะคะ https://www.tiktok.com/@unknowmeen/video/7700906906558139669?is_from_webapp=1&sender_device=pc ฝากกดติดตาม กดหัวใจ ให้กำลังใจกันด้วยนะคะ ขอบคุณค่า
แสดงความเห็นกับสมาชิกใน insKru
เก็บไอเดียไว้อ่าน และอีกมากมาย
ได้แรงบันดาลใจเต็มๆ เลยใช่มั้ย?
บันทึกแรงบันดาลใจที่ได้รับเก็บไว้ไม่มีลืมผ่านการเขียนไอเดียเลย!