
🎭 เมื่อเกมทายคำ ชวนเรากลับมาตั้งคำถามกับความเป็นมนุษย์
เวลาเราพูดถึงเรื่องสิทธิมนุษยชน หลายคนอาจนึกถึงเรื่องของสิทธิ เสรีภาพ กฎหมาย หรือหลักการต่าง ๆ ที่ดูเป็นเรื่องใหญ่และค่อนข้างไกลตัว แต่ต๊อปอยากลองชวนเด็ก ๆ เรียนรู้เรื่องนี้ผ่านอะไรที่ใกล้ตัวกว่านั้น อย่างคำพูดที่เราใช้กันในชีวิตประจำวัน หรือวิธีที่เรามองผู้คนรอบตัว
ก็เลยลองหยิบเกม Chayen ที่หลายคนน่าจะคุ้นเคยกันดี มาปรับใช้เป็นกิจกรรมก่อนเข้าสู่บทเรียน โดยเปลี่ยนคำศัพท์ทั่วไปให้กลายเป็นสถานภาพ บทบาท อาชีพ และอัตลักษณ์ของผู้คนที่หลากหลายในสังคม


กติกาก็ง่าย ๆ เลย ให้เด็ก ๆ ถือการ์ดไว้บนหน้าผากโดยที่ตัวเองไม่เห็นคำบนการ์ด แล้วเดินไปรับคำใบ้จากเพื่อน ๆ เพื่อทายว่าตัวเองเป็นใคร
ช่วงแรกบรรยากาศในห้องเรียนเต็มไปด้วยเสียงหัวเราะ เด็ก ๆ สนุกกับการคิดคำใบ้สารพัดแบบเพื่อให้เพื่อนทายถูก
แต่ระหว่างที่เกมกำลังดำเนินไป ก็มีบางอย่างที่น่าสนใจ มีคำใบ้บางคำที่ทำให้บรรยากาศในห้องเงียบลงไปเหมือนกัน บางคำอาจเป็นคำที่เราใช้กันจนเคยชิน บางคำก็สะท้อนภาพจำหรือการเหมารวมผู้คนบางกลุ่ม โดยที่คนพูดเองอาจไม่ได้ทันคิดอะไรเลยด้วยซ้ำ
“ทำไมเวลาเราพยายามอธิบายว่าใครเป็นใคร เราถึงเลือกใช้คำพูดแบบนี้กันนะ?”
บางครั้งเราอาจเผลอใช้คำพูดที่ตัดสินหรือลดทอนคุณค่าของใครบางคนโดยไม่รู้ตัว
และความเผลอนี่แหละ เป็นเรื่องที่น่าหยิบกลับมาเรียนรู้ด้วยกัน


จากความสนุก สู่การสำรวจคำพูดผ่าน Mentimeter
พอเกมจบจึงลองชวนเด็ก ๆ กลับมาทบทวนสิ่งที่เพิ่งเกิดขึ้นระหว่างเล่นเกมผ่าน Mentimeter
เริ่มจากคำถามง่าย ๆ ว่า “รู้ไหมว่าตัวเองเป็นใคร?” แล้วลองให้เด็ก ๆ ส่งคำใบ้ที่ตัวเองได้รับจากเพื่อนเข้ามาแบบไม่ต้องระบุชื่อ
ให้คำพูดเหล่านั้นได้กลายมาเป็นสิ่งที่เราลองสำรวจร่วมกัน โดยไม่ต้องมานั่งตามหาว่าใครเป็นคนพูดอะไร เพราะเป้าหมายของกิจกรรมนี้ไม่ใช่การจับผิดใคร แต่อยากชวนให้ทุกคนได้กลับมาตั้งคำถามกับสิ่งที่เราอาจเผลอพูดออกไปโดยไม่ทันคิด พอคำตอบค่อย ๆ ปรากฏขึ้นบนหน้าจอ เราก็ลองชวนกันสังเกตว่า..
มีคำไหนที่น่าสนใจบ้าง?
ทำไมเราถึงเลือกใช้คำเหล่านั้นอธิบายคนคนหนึ่ง?
คำไหนเป็นเพียงการบอกลักษณะ และคำไหนที่อาจแฝงการเหมารวมหรือตัดสินคุณค่าของผู้อื่น?
แล้วถ้าเราเป็นคนที่ถูกพูดถึงด้วยคำเหล่านั้นจริง ๆ เราจะรู้สึกอย่างไรนะ?
หลังจากชวนเด็ก ๆ สำรวจคำใบ้และความรู้สึกของตัวเองแล้ว ก็ลองชวนทุกคนคิดต่อด้วยคำถามหนึ่งว่า...
“แล้วถ้าครูลองเปลี่ยนการ์ดทั้งหมดบนหัวของพวกเรา ให้กลายเป็นคำว่า ‘ทุกคนคือมนุษย์’ ล่ะ?”
ให้เวลากับความเงียบได้ทำงานสักครู่...
ไม่ว่าใครจะมีบทบาท ฐานะ อาชีพ หรืออัตลักษณ์ที่แตกต่างกันอย่างไร
ทุกคนต่างก็มีศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ที่ควรได้รับการเคารพอย่างเท่าเทียมกัน
และค่อย ๆ ชวนเด็ก ๆ เชื่อมโยงสิ่งที่เกิดขึ้นในเกมเข้าสู่บทเรียนเรื่อง สิทธิมนุษยชน (Human Rights)
เพราะสำหรับต๊อป การเรียนรู้เรื่องสิทธิมนุษยชนไม่ควรเป็นเพียงการจดจำว่าเรามีสิทธิอะไรบ้าง
แต่อยากให้เด็ก ๆ ได้ลองกลับมามองด้วยว่า แล้วเราเคารพสิทธิและศักดิ์ศรีของคนอื่นมากแค่ไหนในชีวิตประจำวัน
เกมนี้อาจไม่ได้ทำให้เด็ก ๆ เปลี่ยนวิธีคิดทั้งหมดได้ในครั้งเดียว และต๊อปเองก็ไม่ได้คาดหวังแบบนั้น
แต่อย่างน้อย ถ้าระหว่างที่กำลังจะพูดถึงใครสักคน เด็ก ๆ ได้ลองหยุดคิดสักนิดว่า เรากำลังเผลอตัดสินเขาจากภาพจำที่เรามีอยู่หรือไม่?
ก็น่าจะเป็นจุดเริ่มต้นเล็ก ๆ ที่มีความหมายแล้ว
สำหรับต๊อปการเรียนรู้เรื่องสิทธิมนุษยชน อาจไม่ได้เริ่มต้นจากคำถามว่า “เรามีสิทธิอะไรบ้าง?” เพียงอย่างเดียว
แต่อาจเริ่มจากคำถามง่าย ๆ ว่า... “วันนี้เรามองเห็นความเป็นมนุษย์ของคนตรงหน้าแล้วหรือยัง?” 🌷
เติมสังคมวันละนิ๊สสกับครูซาต๊อปงับ :)
แสดงความเห็นกับสมาชิกใน insKru
เก็บไอเดียไว้อ่าน และอีกมากมาย
ได้แรงบันดาลใจเต็มๆ เลยใช่มั้ย?
บันทึกแรงบันดาลใจที่ได้รับเก็บไว้ไม่มีลืมผ่านการเขียนไอเดียเลย!