
Bansho (板書) “กระดานที่เล่าเรื่องทั้งคาบ”
จะดีแค่ไหนถ้ากระดานหน้าห้องของเรา ไม่ใช่แค่ที่จดของครู แต่เป็นแผนที่ความคิดของเด็กทั้งห้อง
ที่ค่อย ๆ ก่อร่างขึ้นด้วยกันตลอดคาบ
หลายครั้งเราเขียนกระดานแล้วก็ลบ เขียนแล้วก็ลบ พอจบคาบ เด็กเลยไม่เห็นว่าเราคิดมาถึงจุดนี้กันได้ยังไง
น้องอินส์ไปเจอวิธีสอนของคุณครูที่ญี่ปุ่น ที่เขาเรียกกันว่า “บันโช (Bansho)” แปลตรง ๆ ว่า “การเขียนกระดาน” เป็นวิธีที่ครูญี่ปุ่นค่อย ๆ ขัดเกลากันมาหลายสิบปีผ่านการทำ Lesson Study
เขาไม่ได้มองกระดานเป็นแค่ที่จด แต่วางแผนมันไว้ล่วงหน้า ให้ทั้งกระดานเล่าเรื่องการคิดของทั้งห้องได้
วิธีทำ ใช้แค่กระดานหน้าห้องกับชอล์กหรือปากกา ไม่ต้องมีอุปกรณ์พิเศษเลย
1. วางโจทย์ตั้งต้นไว้ทางซ้ายสุดของกระดาน เป็นโจทย์เดียวที่จะพาเด็กเดินทางไปด้วยกันทั้งคาบ
2. พอเด็กเริ่มคิดวิธีของตัวเอง ให้เอาวิธีของแต่ละคนขึ้นกระดานเรียงต่อกันตรงกลาง วิธีที่ต่างกันวางไว้ข้าง ๆ กัน ให้ทั้งห้องเห็นพร้อมกัน รวมถึงวิธีที่ยังไปไม่ถึงคำตอบด้วย
3. กฎเหล็กคือ “ห้ามลบ” ทุกอย่างที่ขึ้นกระดานแล้วให้อยู่ยาวจนจบคาบ เพราะร่องรอยความคิดตรงนี้แหละ คือของมีค่าที่สุด
4. ปิดท้ายด้วยการรวบความเข้าใจไว้ทางขวา ให้กระดานทั้งแผ่นอ่านได้เป็นเรื่องเดียว ตั้งแต่โจทย์ ผ่านวิธีคิดหลาย ๆ แบบ ไปจนถึงข้อสรุปที่ช่วยกันหาเจอ
หัวใจอยู่ที่คำถาม ตอนวิธีต่าง ๆ มาเรียงกันบนกระดาน
“วิธีของเพื่อนแต่ละคนเหมือนหรือต่างกันตรงไหนน้า” ให้เด็กได้ลองมองข้ามวิธีของตัวเอง ไปเห็นวิธีของคนอื่น
“ทำไมวิธีนี้ถึงใช้ได้นะ” ชวนทั้งห้องเจาะว่าเบื้องหลังของแต่ละวิธีคิดมาจากอะไร
สิ่งที่คุณครูได้จากกิจกรรมนี้คือ
ครูได้เห็นวิธีคิดของเด็กทั้งห้องวางเทียบกัน เลยรู้ทันทีว่าใครเข้าใจแบบไหน
เด็กได้เรียนรู้ว่าโจทย์หนึ่งข้อมีทางไปได้หลายทาง และวิธีของเพื่อนก็ช่วยให้ตัวเองเข้าใจลึกขึ้น
และที่น้องอินส์ชอบมากคือ พอไม่มีการลบกระดาน เด็กเลยเห็นชัด ๆ ว่า “ความเข้าใจ” มันไม่ได้ถูกครูยื่นให้ แต่ทั้งห้องช่วยกันสร้างมันขึ้นมาเอง
ใช้ได้ทุกวิชาที่มีการคิดหลายขั้น โดยเฉพาะคณิตฯ และวิทย์ ทำได้ทุกคาบเลย
ลองเอาไปใช้แล้วเป็นยังไง กลับมาเล่าให้น้องอินส์ฟังด้วยน้า
ใครมีเทคนิคอะไรที่ทำแล้วเวิร์กในห้องเรียน อย่าลืมแท็ก insKru มาดู หรือเขียนแบ่งปันกันในเว็บ inskru.com น้า
อ่านเพิ่มเติม
วิธีนี้นำมาจากวิธีสอนแบบ Bansho ของครูญี่ปุ่น อ่านเพิ่มได้ที่ What is Bansho? — Nagoya University และ Enhancing your teaching with traditional bansho board writing — Teacher Magazine
แสดงความเห็นกับสมาชิกใน insKru
เก็บไอเดียไว้อ่าน และอีกมากมาย
ได้แรงบันดาลใจเต็มๆ เลยใช่มั้ย?
บันทึกแรงบันดาลใจที่ได้รับเก็บไว้ไม่มีลืมผ่านการเขียนไอเดียเลย!